• Wiadomości Elektrotechniczne

    Artykuły przeglądowe, problemowe i dyskusyjne (ze szczególnym zwróceniem uwagi na aspekty praktyczne) ze wszystkich podstawowych działów współczesnej elektrotechniki silnoprądowej.

2017-12

zeszyt-5361-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-12.html

 
W numerze m.in.:
Historia i doświadczenie zobowiązują - 36 lat JM-TRONIC na rynku energetycznym
Grudzień to czas podsumowań i planów na przyszłość. Nie inaczej jest w JM-TRONIC. Spółka działa na polskim rynku energetycznym nieprzerwanie od ponad 35 lat - a taka historia i doświadczenie zobowiązują. O kończącym się roku, realizacjach, mocnych stronach i wyzwaniach na 2018 r. rozmawiamy z dyrektorem generalnym, Piotrem Matiakowskim.W 2016 r. firma obchodziła jubileusz 35-lecia. Zapewne było bardzo intensywnie. A jak ocenia Pan mijające miesiące? Już bez jubileuszu i świętowania? To był dobry rok? Tak, był może mniej obfity pod względem świętowania, ale równie intensywny, jeśli chodzi o nasz udział w branżowych wydarzeniach, jak też wzmożonych prac nad rozwojem naszej gamy produktowej. Udało nam się pozyskać bardzo ciekawe i rozwojowe projekty na najbliższe lata. Poszerzyliśmy naszą gamę produktową o uniwersalną jednosystemową rozdzielnicę typu uniCELL, wprowadziliśmy serię sensorów prądowo-napięciowych oraz intensywnie pracujemy nad nową linią zabezpieczeń czy nowym typem wyłącznika VC-1. Częściowo jest to powiązane z naszym projektem unijnym dotyczącym inteligentnej cyfrowej rozdzielnicy średniego napięcia. Pierwsze efekty naszej pracy będą widoczne już w tym kwartale, a kolejne nowości... więcej»

XX Ogólnopolska Konferencja "Zabezpieczenia przekaźnikowe w energetyce" (Krzysztof Woliński)
Komitet Automatyki Elektroenergetycznej (KAE) Stowarzyszenia Elektryków Polskich, pod patronatem honorowym firmy General Electric z Wałbrzycha, zorganizował w dniach 11-13 października 2017 r. kolejną konferencję poświęconą problematyce zabezpieczeń i automatyki w sieciach elektroenergetycznych. W bieżącym roku przypada jubileusz 125-lecia działalności firmy na świecie i 25 lat działalności w Polsce. Uczestnicy spotkali się w Hotelu Król Kazimierz w Kazimierzu Dolnym nad Wisłą. W konferencji wzięło udział prawie 200 osób reprezentujących służby zabezpieczeniowe: operatora sieci przesyłowej, dystrybucji i elektrowni, energetykę przemysłową, ośrodki badawcze i akademickie oraz biura projektowe. Uczestników konferencji powitał oraz otwarcia obrad konferencji dokonał przewodniczący KAE SEP - prof. Eugeniusz Rosołowski. W Słowie wstępnym zamieszczonym w materiałach konferencyjnych prof. Eugeniusz Rosołowski stwierdził: Jak przystało na jubileuszowe spotkanie, zestaw nadesłanych referatów prezentuje pełny zakres problemów związanych z elektroenergetyczną automatyką zabezpieczeniową. Są tu zatem prezentowane zagadnienia związane z ochroną przekaźnikową oraz automatyką nowych transgranicznych łączy przesyłowych, a także nowe rozwiązania w zakresie au... więcej»

FIDVR - awarie powodowane odbudową napięcia w systemie - wytyczne techniczne DOI:10.15199/74.2017.12.5

FIDVR - A Technical Reference Paper - Fault - Induced Delayed Voltage Recovery version 1.2. Źródło: PACWorld, June 2017. Opracował - Konrad Woliński.The North American Electric Reliability Corporation (NERC) jest międzynarodowym, niekomercyjnym organem regulacyjnym, którego misją jest zapewnienie niezawodności i bezpieczeństwa systemów elektroenergetycznych w Ameryce Północnej. NERC rozwija i wprowadza standardy niezawodności, ocenia roczną, okresową i długoterminową niezawodność, monitoruje znajomość systemu, prowadzi działalność edukacyjną oraz certyfikuje personel zatrudnionym w przemyśle. Odkąd zjawisko awarii, spowodowanej odbudową napięcia (FIDVR - Fault Induced Delayed Voltage Recovery), może mieć istotny wpływ na wszystkie poziomy systemu elektroenergetycznego istnieje potrzeba zwiększenia świadomości wspólnoty PAC, aby pomóc naszej branży rozwinąć i wdrożyć rozwiązania, które ograniczą prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzeń FIDVR lub zredukują skutki, gdy takowe zdarzenia wystąpią. Celem tego raportu jest przedstawienie naszym czytelnikom wytycznych technicznych NERC, aby specjaliści PAC mogli sprostać wyzwaniom i znaleźć najefektywniejsze rozwiązania. Powrót napięcia lub bardziej popularne obecnie - awarii spowodowanej przywróceniem napięcia (FIDVR) - jest zjawiskiem, w... więcej»

Najnowsze rozwiązania w zakresie sprzętu elektrycznego, automatyki i systemów zabezpieczeń po raz 16. w Warszawie XVI Międzynarodowe Targi Sprzętu Elektrycznego i Systemów Zabezpieczeń ELEKTROTECHNIKA 2018 Warszawa, 31 stycznia - 2 lutego, EXPO XXI
Targi ELEKTROTECHNIKA skierowane są do producentów i użytkowników sprzętu niskiego, średniego i wysokiego napięcia oraz systemów alarmowych i rozwiązań umożliwiających instalację przewodów elektrycznych w nowoczesnych budynkach. Równolegle odbędą się Targi ŚWIATŁO oraz Wystawa TELETECHNIKA. Wystawcy Targów ELEKTROTECHNIKA mają możliwość współprowadzenia konferencji, warsztatów i szkoleń skierowanych do prawie 2000 specjalistów ... więcej»

LUDZIE POLSKIEJ ELEKTRYKI Kol. Stanisław Krakowiak (1922-2017) (Miłosława Bożentowicz)
Urodził się 8 maja 1922 r. w Warszawie i tu spędził dzieciństwo i młodość. Wojna zastała Go z rodzicami pod Warszawą, do której wrócił w roku 1950. Średnie wykształcenie zdobył w gimnazjum im. gen. Jasińskiego na Pradze. Już w czasie wojny ukończył Szkołę Elektryczną II stopnia (d. Wawelberga i Rotwanda), uzyskując tytuł technika elektryka. Po czym rozpoczął studia wyższe w Państwowej Wyższej Szkole Technicznej na Wydziale Elektrycznym w Warszawie, uzyskując absolutorium w 1944 r. Po wojnie złożył pracę dyplomową na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej, uzyskując w 1947 r. tytuł magistra inżyniera elektryka. Praktykę odbył w czasie wojny w Fabryce Dźwigów Osobowych Gronowskiego i w Elektrowni Tramwajowej w Warszawie, a bezpośrednio po wojnie - w fabryce f. ASEA w Vesteras w Szwecji. W 1959 r. przedłożył i obronił pracę doktorską na Wydziale Elektrycznym Politechniki Gdańskiej. Promotorem był prof. K. Kopecki. Pracę zawodową podjął w Elektrowni Warszawskiej w Dziale Technicznym w 1945 r. Po półtora roku przeniesiono Go do Centralnego Zarządu Energetyki do Działu Technicznego na stanowisko inspektora współpracy elektrowni, a następnie pod koniec 1947 r. do nowo utworzonego (w ramach CZE) G... więcej»

2017-11

zeszyt-5329-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-11.html

 
W numerze m.in.:
WYDAWNICTWA
Algorytmizacja i programowanie w Matlabie.Kazimierz Banasiak: Algorytmizacja i programowanie w Matlabie. Wydawnictwo BTC, Legionowo 2017.We Wstępie czytamy: Celem tego podręcznika jest dostarczenie Czytelnikowi podstawowej wiedzy dotyczącej reprezentacji danych, algorytmizacji, programowania obliczeń oraz wykonywania wykresów w środowisku obliczeniowym Matlab. Podręcznik przeznaczony jest dla studentów rozpoczynających studia na kierunkach technicznych, a także ekonomicznych oraz uczniów szkół średnich o profilu matematycznym i informatycznym. Autor omawia następujące zagadnienia: Reprezentacja danych w komputerze - system pozycyjny zapisu liczb, reprezentacja liczb całkowitych - kod binarny, zamiana liczby dziesiętn... więcej»

Sterowanie wektorowe pięciofazowym silnikiem indukcyjnym z optymalizacją rozkładu strumienia wirnika DOI:10.15199/74.2017.11.4
(Filip Wilczyński, Patryk Strankowski, Jarosław Guziński, Marcin Morawiec, Arkadiusz Lewicki)

Najpopularniejszymi maszynami we współczesnych napędach elektrycznych są silniki indukcyjne klatkowe. Jest to spowodowane tym, że są to w porównaniu z innymi, maszyny niezawodne i tanie. Coraz większe wymagania niezawodności napędów elektrycznych oraz ograniczenia związane z maksymalnymi mocami elementów półprzewodnikowych, przyczyniły się do pomysłu konstrukcji silników indukcyjnych o liczbie faz większej niż trzy. Koncepcja wielofazowych silników indukcyjnych nie jest nowym pomysłem. Jedna z pierwszych publikacji przedstawiająca sterowanie silnikiem indukcyjnym pięciofazowym pojawiła się w 1969 r. [13]. Jednak dopiero rozwój energoelektroniki i systemów sterowania mikroprocesorowego umożliwił zastosowanie wielu znanych metod sterowania trójfazowymi silnikami indukcyjnymi w napędach z pięciofazowymi silnikami. Są to m.in. metody: sterowania skalarnego (U/f = const) [11], sterowania polowo-zorientowane [15], sterowania z bezpośrednią regulacją momentu elektromagnetycznego [12] oraz sterowania nieliniowego-multiskalarnego [1, 2]. Układy napędowe z pięciofazowymi silnikami indukcyjnymi są bardzo obiecującymi rozwiązaniami ze względu na swoje liczne zalety w porównaniu z napędami trójfazowymi. Głównymi zaletami napędów z pięciofazowymi silnikami są [4, 9]: - zwiększona niezawodność przy uszkodzeniu faz stojana, - mniejsze obciążenie prądowe faz wyjściowych falownika, - mniejsza amplituda i większa częstotliwość pulsacji momentu na wale i związany z tym mniejszy hałas, - większa sprawność lub mniejsze wymiary przy tej samej mocy (przy odpowiednim sterowaniu). Pomimo zalet napędów wielofazowych istnieją powody, które obecnie ograniczają ich zastosowanie w przemyśle, są to: - bardziej złożone metody sterowania, - brak seryjnej produkcji pięciofazowych silników i przekształtników. Silniki wielofazowe wymagają jednak nietypowego, niestandardowego pięciofazowego falownika napięcia (rys. 1). Jednak zarówno konstrukcja pięciofazowego... więcej»

Optymalizacja konstrukcji transformatora obrotowego DOI:10.15199/74.2017.11.3
(Olgierd Massalski)

Spośród zastosowań transformatorów obrotowych można wyróżnić dwie grupy. Pierwsza, w której transformatory obrotowe są używane do zastosowań sygnałowych. Druga, w której mają one zastosowanie energetyczne. Zastosowania sygnałowe są następujące: odczyt i zapis sygnałów analogowych na taśmach magnetycznych np. w magnetowidach. W energetyce wyróżnia się znacznie więcej zastosowań i są one następujące: zasilanie wzbudzenia w maszynach synchronicznych, sztuczne satelity, przekazywanie energii z ruchomych baterii słonecznych, zasilanie obrotowego radaru lotniczego, anten odbierających sygnały, w transformatorach spawalniczych, w maszynach asynchronicznych zasilanych dwustronnie, zasilanie systemu kontroli trakcji w samochodach, aplikacje wymagające dużych prędkości obrotowych, np. wiertarki, inne - zasilanie rezystorów suwakowych, aplikacje pracujące w dużych temperaturach, wymagające dużych sprawności i małych rozmiarów. Optymalizacje przeprowadzono w programie Matlab dla zadanych parametrów takich jak: - moc, - przyjęta wartość strat mocy oraz wartość przepływu magnesującego, - maksymalna dopuszczalna indukcja, - wymiary okna na uzwojenie, Mgr inż. Olgierd Massalski (olgierd.massalski@gmail.com) - ABB Sp z o.o., Łódź - minimalny promień wewnętrzny, - wielkość szczeliny, - częstotliwość pracy. W trakcie optymalizacji dokonano badań dla wszystkich konstrukcji, takich jak: - zależność funkcji kosztu od promienia, szczeliny, - zależności kosztu dla różnych punktów startowych, - zależności masy oraz kosztu od strat mocy i przepływu magnesującego. Parametryzacja rdzenia cylindrycznego Przypadek 0 - przypadek ogólny, w którym występują wszystkie zmienne niezależne, w przypadku 1 - szerokość kolumny jest stała, natomiast przypadek 2 - jest to przypadek, w którym w każdej płaszczyźnie rdzenia jest ten sam przekrój. Rys. 1. Parametryzacja rdzenia cylindrycznego: R1 - promień wewnętrzny rdzenia, R2 - promień wewnętrzny okna, R3 - pro... więcej»

Badania samochodu elektrycznego z silnikiem prądu stałego - OPEL Astra po konwersji na pojazd EV T DOI:10.15199/74.2017.11.2
(Sławomir Łukjanow, Wiesław Zieliński)

Prognozy wyczerpywania światowych zasobów ropy naftowej oraz względy ochrony środowiska obligują producentów pojazdów z silnikami spalinowymi do poszukiwania alternatywnych źródeł napędu. Tendencje zależności między podażą a popytem ropy naftowej w skali globalnej ilustruje rys. 1 [5]. Wydaje się, że rozwiązaniem jest wprowadzenie na rynek samochodów z napędem elektrycznym (EV), co robią już największe koncerny samochodowe. Rozwiązaniem przejściowym - z uwagi m.in. na duże koszty wytwarzania samochodów EV, a zwłaszcza akumulatorów - jest wprowadzenie do produkcji samochodów hybrydowych. Wartą rozważenia propozycją wydaje się również konwersja eksploatowanych pojazdów z silnikami spalinowymi. Samochody z silnikami spalinowymi ZI (zapłonem iskrowym) i ZS (zapłonem samoczynnym), mimo coraz ostrzejszych norm emisji spalin, stanowią w ruchu miejskim zagrożenie dla środowiska, a zwłaszcza dla zdrowia mieszkańców. W wielu miastach świata wprowadzane są strefy ograniczonego ruchu lub zakazu ruchu dla samochodów z silnikami ZI i ZS. Do najbardziej szkodliwych dla zdrowia substancji, wg wymagań europejskich i ONZ podanych w dyrektywach i regulaminach, należą: tlenek i dwutlenek węgla - CO i CO2, związki węglowodorowe - CH, tlenki azotu - NOx, cząstki stałe - PM. W ujęciu globalnym najbardziej szkodliwa dla środowiska jest emisja dwutlenku węgla - CO2, powodująca m.in. ocieplenie klimatu na kuli ziemskiej. Według danych GUS oraz Ministerstwa Środowiska w Polsce w całkowitej emisji zanieczyszczeń atmosferycznych pochodzących z ruchu drogowego było: 20% tlenku węgla, 27% tlenków azotu oraz 12% pyłów. W ruchu miejskim na obszarze Warszawy emisja tlenku węgla stanowiła 50%, emisja Dr inż. Sławomir Łukjanow prof. nzw. PIMOT, mgr inż. Wiesław Zieliński (w.zielinski@pimot.eu) - Przemysłowy Instytut Motoryzacji - PIMOT, Warszawa Rys. 1. Tendencje podaży i popytu ropy naftowej w skali globalnej Fig. 1. Oil supply and demand trends on a global ... więcej»

30. Międzynarodowe Energetyczne Targi Bielskie ENERGETAB 2017
Tegoroczne Międzynarodowe Energetyczne Targi Bielskie odbyły się w dniach od 12 do 14 września 2017 r. na terenach ZIAD Bielsko-Biała. W skład Komitetu Organizacyjnego Targów weszły następujące instytucje energetyczne: ZIAD Bielsko- -Biała, Polskie Sieci Elektroenergetyczne, PGE Energia Odnawialna, Stowarzyszenie Elektryków Polskich (SEP), Polskie Towarzystwo Przesyłu i Rozdziału Energii Elektrycznej (PTPiREE ), Izba Gospodarcza Energetyki i Ochrony Środowiska, Polska Izba Gospodarcza Elektrotechniki, Polskie Stowarzyszenie Elektroinstalacyjne, Polska Izba Producentów Urządzeń i Usług na Rzecz Kolei oraz TAURON Dystrybucja - jako partner strategiczny. Targi zorganizowano pod honorowym patronatem: Ministra Energii, prezydenta Miasta Bielsko-Biała, prezesa SEP, Polskich Sieci Elektroenergetycznych, PGE Energia Odnawialna, PTPiREE , Izby Gospodarczej Energetyki i Ochrony Środowiska, Polskiego Stowarzyszenia Elektroinstalacyjnego, Polskiej Izby Gospodarczej Elektrotechniki, Polskiej Izby Producentów Urządzeń i Usług na Rzecz Kolei. Oficjalnego otwarcia Targów ENERGETAB dokonał prezydent miasta Bielsko- Biała - Jacek Krywult. Aktu symbolicznego ... więcej»

2017-10

zeszyt-5302-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-10.html

 
W numerze m.in.:
Jubileusz 90-lecia urodzin inżyniera Jacka Szpotańskiego (Krzysztof Woliński)
17 sierpnia 2017 r. w Warszawskim Domu Technika odbyło się seminarium okolicznościowe poświęcone Jubileuszowi 90-lecia urodzin Jacka Szpotańskiego, byłego prezesa SEP w latach 1981-1987 oraz 1990-1994. W spotkaniu wzięło udział ponad 160 osób z całego kraju.Jubilata serdecznie powitał prof. Andrzej Zieliński - Członek Honorowy SEP, który przewodniczył pierwszej powitalnej sesji. Oficjalnego otwarcia obrad dokonał prezes SEP - Piotr Szymczak, który przedstawił prezentację "Zasługi Jub... więcej»

EMTP-ATP oraz Matlab/Simulink jako narzędzia do modelowania systemów elektroenergetycznych - analiza porównawcza DOI:10.15199/74.2017.10.6
(Katarzyna Gębczyk, Łukasz Grąkowski, Andrzej Ł. Chojnacki)

Problem prawidłowego modelowania elementów systemu elektroenergetycznego jest bardzo poważnym zagadnieniem z punktu widzenia energetyki zawodowej. Prawidłowe odwzorowanie obiektu badań wymaga wnikliwej analizy jego struktury oraz parametrów [4]. Obecnie, w większości przypadków, w których problematyczne bądź praktycznie niemożliwe jest przeprowadzenie badań empirycznych lub eksperymentu laboratoryjnego, wykonuje się symulacje komputerowe. Dlatego bardzo istotny staje się wybór właściwego oprogramowania, aby możliwe było opracowanie wiarygodnego modelu oraz prawidłowa interpretacja wyników. W praktyce model komputerowy układu nie odzwierciedla wszystkich zjawisk zachodzących w rzeczywistości. Pewne uproszczenia mogą wynikać z faktu, że w danej chwili nie chcemy analizować wszystkich zjawisk, a tylko przez nas wybrane. Wiąże się to z uproszczeniem modelu, a także skróceniem czasu obliczeń. Obecnie istnieje bardzo duża liczba programów służących do modelowania pracy systemu elektroenergetycznego, które zostały przedstawione w tab. I oraz II. W niniejszym artykule porównano dwa najczęściej wykorzystywane programy, tzn. EMTP-ATP oraz Matlab/Simulink. Pakiet Matlab/Simulink jest bardzo zaawansowanym środowiskiem obliczeniowym o ogromnych możliwościach. Program ten może być stosowany w wielu dziedzinach wiedzy, dzięki rozbudowanym bibliotekom dodatkowym [5]. SimPowerSystems jest biblioteką służącą do modelowania systemów elektroenergetycznych. Użytkownik ma do dyspozycji, m.in.: transformatory, linie przesyłowe, przekształtniki elektroenergetyczne, łączniki oraz wiele innych. Na rys. 1 przedstawiono przykładowe elementy z biblioteki SimPowerSystems. Program EMTP (ElectroMagnetic Transients Program) jest najstarszym i jednocześnie najbardziej rozpowszechnionym na świecie oprogramowaniem przeznaczonym do analizy elektromagnetycznych stanów przejściowych [7]. Niekomercyjną wersją EMTP jest program nazwie EMTP-ATP (Alternative Transie... więcej»

Monitoring instalacji oświetlenia drogowego LED na ulicy Żelaznej w Warszawie w latach 2013-2015 DOI:10.15199/74.2017.10.8
(Dariusz Czyżewski)

Diody elektroluminescencyjne zdominowały rynek oświetleniowy. Jednakże jeszcze dekadę temu ich parametry nie były najwyższe [8], a rzetelnych publikacji na ten temat było niewiele. Część prac naukowych skupiała się na badaniach termicznych [7], inne poddawały badaniom parametry świetlno- optyczne [4]. Cały czas brakowało testów praktycznego zastosowania LED-ów w dłuższej perspektywie czasowej.Równolegle z rozwojem LED-ów również rynek opraw oświetleniowych rozwija się dość dynamicznie. Obecnie większość sprzedawanych opraw to oprawy oświetleniowe wykorzystujące diody elektroluminescencyjne. Pomimo stale rosnącej popularności tych nowoczesnych rozwiązań, brakuje informacji, o tym jak oprawy tego typu będą działały w dłuższej perspektywie czasowej. Do tego z rynku docierają jednostkowe informacje, że po wymianie opraw oświetleniowych na nowoczesne, efektywność energetyczna instalacji spadła zamiast wzrosnąć. Mało jest rzetelnych informacji podanych przez niezależnych naukowców [8]. Dominują materiały marketingowe. Na przestrzeni kilku ostatnich lat przetestowano 6 instalacji oświetleniowych w Warszawie, a część wyników została opisana w literaturze [1-3]. Monitoring przeprowadzono w wyniku współpracy Zarządu Dróg Miejskich w Warszawie oraz Zakładu Techniki Świetlnej Politechniki Warszawskiej, a także firmy Schreder. W przypadku monitoringu instalacji w Warszawie pomiary wykonywano zgodnie z zaleceniami normalizacyjnymi, w odstępach czasu określonych przez zleceniodawcę (w 2015 r. zakończono okres monitoringu). Niestety przed instalacją opraw nie wykonanoich pomiarów fotometrycznych i elektrycznych w warunkach laboratoryjnych - zleceniodawca nie dostarczył ich do badań. Instalacja testowa na ulicy Żelaznej w Warszawie jest badana od 2013 r., a częściowe wyniki badań przedstawiono w [1]. W artykule zawarto kompletne wyniki badań z całego okresu monitoringu. Monitoring instalacji oświetleniowych wykorzystujących diody elektrolumine... więcej»

XXXVII Nadzwyczajny Walny Zjazd Delegatów SEP przeszedł do historii Stowarzyszenia
22 czerwca 2017 r. w Domu Technika NOT w Warszawie obradował XXXVII Nadzwyczajny Walny Zjazd Delegatów SEP. W porządku obrad, oprócz spraw proceduralnych, takich jak: otwarcie obrad, wybór prezydium Zjazdu, komisji zjazdowych, przyjęcie porządku i regulaminu obrad NWZD, zasadniczą sprawą była prezentacja zmian i uzupełnień w Statucie SEP, dyskusja nad zmianami i przyjęcie uchwały w sprawie uchylenia dotychczasowego i uchwalenia nowego Statutu Stowarzyszenia. Ponadto uchwalono procedurę wyłaniania kandydatów do godności członka honorowego SEP i wysłuchano informacji o przygotowaniach do obchodów setnej rocznicy powołania SEP.Obradom XXXVII WZD SEP przewodniczył kol. prof. Andrzej Zieliński - Członek Honorowy Stowarzyszenia z Oddziału Elektroniki, Informatyki, Telekomunikacji im. prof. Janusza Groszkowskiego w Warszawie. W prezydium Zjazdu zasiedli: dwaj zastępcy przewodniczącego - kol. Stefan Mazurkiewicz - z Oddziału Szczecińskiego im. Michała Doliwo-Dobrowolskiego, radca prawny SEP i kol. Jan Musiał - z Oddziału Piotrkowskiego, członek Zarządu Głównego oraz dwoje sekretarzy kol. Maria Zastawny - z Oddziału Krakowskiego i kol. Jan Pytlarz z Oddziału Wrocławskiego im. prof. Kazimierza Idaszewskiego, członek Zarządu Głównego i przewodniczący Centralnej Komisji Młodzieży i Studentów.W skład komisji zjazdowych weszli: Mandatowej: kol. Krzysztof Kolonko (Oddział Gliwicki, członek Zarządu Głównego - przewodniczący Komisji), kol. Aleksandra Kopycińska (Oddział Szczeciński), kol. Wojciech Łyżwa (Oddział Łódzki, przedstawiciel młodzieży), kol. Wojciech Mosakowski (prezes Oddziału Włocławskiego), kol. Dariusz Świsulski (Oddział Gdański, członek Zarządu Głównego, przewodniczący Centralnej Komisji Historycznej SEP).Uchwał i Wniosków: kol. Mieczysław Balcerek (Oddział Łódzki), kol. Miłosława Bożentowicz (prezes Oddziału Warszawskiego, były dziekan Rady Prezesów SEP), kol. Maciej Bylica (Oddział Warszawski), kol. Ryszard Chojak (Oddział ... więcej»

Energia przyszłości - wystawa EXPO 2017 w Astanie (Piotr Olszowiec)
Kazachstan, największy kraj w Azji Środkowej, od lat przyciąga euroazjatyckich inwestorów. Wyrazem międzynarodowego uznania dla jego ogromnych możliwości rozwojowych było powierzenie organizacji specjalistycznej wystawy EXPO, poświęconej perspektywom energetycznym świata. Zainaugurowane 10 czerwca trzymiesięczne forum EXPO 2017 "Future Energy" zgromadziło na okazałych obiektach wystawienniczych Astany przedstawicieli ponad stu państw, wśród nich także Polski. Polską ekspozycję zlokalizowano w pawilonie położonym przy kolistej promenadzie centralnej. Nasza odpowiedź na motto tegorocznej wystawy EXPO "Energia przyszłości" zawarta została w pięciu strefach ekspozycji złączonych ideą harmonijnego wykorzystania narodowych bogactw, czyli węgla i wciąż mało skażonej przyrody. W pierwszej pokazano technologie czystej utylizacji węgla, w tym jego zgazowywania, zastosowania tzw. błękitnego węgla czy spalania biomasy. Można tu także poznać nasze osiągnięcia m.in. w zakresie rewitalizacji byłych kopalń. Kolejne stanowiska objaśniają udział lasów w pochłanianiu dwutlenku węgla. Zwrócono uwagę, że wbrew ogólnej tendencji spadkowej powierzchni terenów leśnych na świecie, w Polsce ich udział systematycznie rośnie, zbliżając się do 30%. Dalsz... więcej»

2017-9

zeszyt-5269-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-9.html

 
W numerze m.in.:
Badania odbiorcze i diagnostyczne w miejscu zainstalowania energetycznych rozdzielczych i przesyłowych linii kablowych przy zastosowaniu technologii probierczej tłumionym napięciem AC DOI:10.15199/74.2017.9.1
(Edward Gulski, Rogier Jongen, Jarosław Parciak, Aleksandra Rakowska, Krzysztof Siodła)

Nowoczesne badania i diagnostyka w miejscu zainstalowania linii energetycznych na napięcie do 230 kV składają się z próby napięciowej z pomiarem wyładowań niezupełnych oraz z pomiaru współczynnika strat dielektrycznych. W ciągu ostatnich 15 lat [14, 15], oprócz napięcia zmiennego AC, światową uwagę przyciąga coraz bardziej zastosowanie napięć o niskiej częstotliwości VLF (dla kabli średniego napięcia) oraz napięć zmiennych tłumionych AC (DAC). 4 Rok LXXXV 2017 nr 9 ANALIZY - BADANIA - PRZEGLĄDY Ponieważ większość norm IEC dotyczy zagadnień produkcyjnych, postępy w tej dziedzinie są technicznie dobrze opisane w kilku wytycznych organizacji IEEE: - IEEE 400-2012, IEEE Przewodnik IEEE do testów terenowych i oceny izolacji ekranowanych systemów kablowych na napięcie 5 kV i powyżej, - IEEE 400.2-2013, IEEE Przewodnik IEEE do badania w terenie ekranowanych systemów kablowych przy użyciu napięcia probierczego o bardzo niskiej częstotliwości (VLF - poniżej 1 Hz), - IEEE 400.4-2015, IEEE Przewodnik IEEE do badania w terenie napięciem przemiennym tłumionym (DAC) ekranowanych systemów kablowych na napięcie 5 kV i powyżej. Rys. 1. Przykłady uszkodzenia izolacji w kablach i osprzęcie, kable rozdzielcze SN: a) złe umiejscowienie elementu sterowania polem elektrycznym, b) duże pęknięcie w środku mufy z żywicy epoksydowej, c) uszkodzenie powierzchni granicznej w głowicy, d) ostre krawędzie konektora wewnątrz głowicy kabla o izolacji papier+syciwo, kable przesyłowe WN: e) zanieczyszczenie i wilgoć w głowicy kabla 132 kV XLPE z nieuszczelnioną pokrywą dolną, f), h) przebicie w wyniku przesuwania się kabla na skutek rozszerzania termicznego oleju - bezpośrednio skutkującym powstawaniem pęknięć i pustych przestrzeni w mufie, g) drzewienie elektryczne powodujące długotrwałą degradację izolacji i w końcu przebicie kabla w kablach 150 kV z ciśnieniową izolacją gazową [11] Fig. 1. Examples of Insulation Defects in Power Cables [11] Distribution c... więcej»

Zabezpieczenie szyn zbiorczych w nowych i modernizowanych rozdzielniach 400 i 220 kV zbudowanych w układzie 3/2W DOI:10.15199/74.2017.9.12
(Jerzy Fyda)

W artykule omówiono rozwiązania stosowane obecnie w układach półtorawyłącznikowych i przedstawiono propozycje możliwych rozwiązań z wykorzystaniem dedykowanych zabezpieczeń gałęzi. Rozwiązania zabezpieczeń gałęzi w rozdzielniach 400 i 220 kV w układzie 3/2W Według dokumentu "Standardowa Specyfikacja Funkcjonalna - Stacje elektroenergetyczne najwyższych napięć PSE - SF.STACJE/2015" schemat rozdzielni w układzie 3/2W (rys. 1 i 2) należy stosować dla nowo budowanych: ● Stacji przyelektrownianych międzysystemowych i przyelektrownianych systemowych dla elektrowni z jednostkami wytwórczymi o mocach 400 MW i powyżej 400 MW z liczbą przyłączonych pól linii przesyłowych, linii blokowych i autotransformatorów (6 lub więcej). ● Stacji międzysystemowych i stacji systemowych z liczbą linii przesyłowych i autotransformatorów (6 lub więcej). ● Stacji systemowych z miejscem odbioru dla 6 lub więcej linii przesyłowych i autotransformatorów [1]. Według dokumentu "Standardowa Specyfikacja Funkcjonalna - Elektroenergetyczna automatyka zabezpieczeniowa, pomiary i układy obwodów wtórnych PSE-SF.KSE2.3/2012v1" w rozdzielniach 3/2W funkcję ochrony węzłów odejściowych powinny pełnić zabezpieczenia odejścia włączone na sumę prądów mostków związanych z odejściem [2]. Według dokumentu "Standardowa Specyfikacja Funkcjonalna - Katalog pól - obwody wtórne PSE- SF.KSE2.3.1/2005v1" - zabezpieczenia pola zasilane są sumą prądów z przekładników prądowych mostków JM1 i 2JM3 lub JM2 i 1JM3. Strefy działania zabezpieczeń obiektów przedstawiono na rys. 3. Jeżeli w polu rozdzielni 3/2W wymagane są pomiary rozliczeniowe, to należy je zasilić z przekładników prądowych zainstalowanych w odejściu [3]. Strefy działania zabezpieczeń elementów sieci w układzie 3/2 W Według standardów [2] zabezpieczenie od zwarć w węzłach (miejsce przyłączenia pól odejściowych) ma pełnić zabezpieczenie obiektu. Problem pojawia się w przypadku, gdy w gałęzi jest pole r... więcej»

Neurolodzy bezprzewodowo sterują mózgiem biegającej myszy
Poon A.: Neuroscientists Wirelessly Control the Brain of a Scampering Lab Mouse. With wireless optogenetic tools, neuroscientists steer mice around their cages. Spectrum IEEE 2016 December. Opracował - Witold Bobrowski.Wszczepione do mózgu myszy urządzenie jest wielkości małego ziarnka pieprzu. Kiedy użyto bezprzewodowego systemu zasilania, aby go włączyć, urządzenie zaświeciło się niebieskim światłem, które aktywowało genetycznie komórki mózgu w korze przedruchowej, która wysyła sygnały do mięśni. Oglądaliśmy w zdumieniu, jak mysz przestała wykonywać przypadkowe ruchy i zaczęła biegać w równych kołach wokół klatki. Ten rodzaj bezpośredniej kontroli umysłu należał kiedyś do science fiction. Ale posługując się nową technologią optogenetyczną można użyć światła do włączenia komórek mózgowych i spowodować aktywację specyficznych obwodów neuronowych, pozwalających na obserwację wpływu na biologię zwierząt lub ich zachowanie. Celem takich badań jest znalezienie korzyści dla medycyny, zarówno przez lepsze zrozumienie układu nerwowego oraz być może - na kliniczne zastosowania tej techniki. Optogenetyka nie była jeszcze testowana na ludzkich mózgach, ale neurolodzy teoretycznie mogą użyć stymulacji światłem, aby zidentyfikować i naprawić uszkodzone obwody w ludzkim układzie nerwowym. Te obiecujące wnioski zostały opóźnione z powodu trudności dotarcia światła do mózgu. Niektórzy badacze odpowiedzieli na to wyzwanie za pomocą maleńkich światłowodów, które przechodzą przez czaszkę i przenikają przez tkankę mózgu, dostarczając impulsy światła. Inni eksperymentowali z wszczepionymi urządzeniami typu LED zasilanymi niewygodnymi bateriami lub z przylegającymi do głowy urządzeniami wysyłającymi moc elektryczną przez czaszkę. Jednak eksperymenty z biegającymi myszami okazały się lepszym sposobem. Opracowano miniaturowe urządzenia elektroniczne, które mogą być bezproblemowo implantowane w ciele myszy. Urządzenia wielkości zi... więcej»

Zabezpieczenie termiczne modułowych rozdzielnic niskiego napięcia DOI:10.15199/74.2017.9.17
(Paweł Michalski, Jerzy Chudorliński, Krzysztof Broda)

Postęp w technologii elementów łączeniowych, sterujących i kontrolnych prowadzi do przeładowania elementów w szafach rozdzielczych i sterowniczych. Zwykle te urządzenia do swojej pracy wymagają niższej temperatury niż maksymalnej dopuszczalnej dla miedzi. Powodami wzrostu temperatury są zwykle straty mocy podczas przepływu prądu elektrycznego. To bezpośrednio prowadzi do wzrostu temperatury otoczenia w rozdzielnicy. Problemy ze stykami łączeniowymi powodują lokalny wzrost temperatury. Dlatego realny staje się problem pomiarów rozkładów temperatury w rozdzielnicy. Nowe możliwości badawcze i kontrolne daje użycie kamer termograficznych, gdzie przyrosty mogą być łatwo wykryte zarówno podczas przeciążenia, jak i uszkodzenia. Niestety termografia jest metodą zbyt kosztowną dla całodobowego monitoringu przyrostów temperatur, zwłaszcza w modułowych szafach rozdzielczych. Inną wadą tej metody jest ograniczony zasięg optyczny. Termografia przy niefachowym zastosowaniu lub nieprawidłowej interpretacji wyników może błędnie oceniać faktycznie występujący rozkład temperatur. Podczas oceny temperatury z użyciem kamery termograficznej należy spodziewać się dużej ingerencji we wnętrze rozdzielnicy, co czyni tę metodę ograniczoną lub nawet w przypadku zabudowanych rozdzielnic - nieprzydatną. Wymagania normatywne Szczegóły dotyczące budowy rozdzielnic i sterownic niskiego napięcia reguluje norma PN-EN 61439 [1]. Reguluje ona również problem oznaczania granicznych przyrostów temperatury. W normie wyjaśniono, jakie temperatury są dopuszczalne i jakie mogą wystąpić szczególne warunki dotyczące zarówno części, których można dotknąć, jak i miejsc przyłączeń łączników. Graniczne przyrosty temperatury dla różnych podzespołów rozdzielnicy zostały przedstawione w tab. I. Mgr inż. Paweł Michalski (pawel.michalski@itr.org.pl), mgr inż. Jerzy Chudorliński, mgr inż. Krzysztof Broda - Zakład Elektronicznych Systemów Elektroenergetycznych, Instytut Telei ... więcej»

PGE Dystrybucja inwestuje w infrastrukturę na Podlasiu (Adam Rafalski)
PGE Dystrybucja zrealizuje w tym roku na terenie Podlasia inwestycję o wartości 250 mln zł. Modernizacja i rozbudowa stacji transformatorowych oraz linii przesyłowych wpłyną na znaczną poprawę jakości dostaw energii elektrycznej dla odbiorców. To kolejny rok intensywnych inwestycji na Podlasiu, które mają na celu zwiększenie niezawodności dostaw energii elektrycznej do odbiorców w tym regionie. W pierwszym półroczu 2017 r. PGE Dystrybucja zrealizowała na terenie województwa podlaskiego, w Augustowie i Hajnówce, dwie inwestycje ... więcej»

2017-8

zeszyt-5238-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-8.html

 
W numerze m.in.:
Profesor Jan Purczyński - uczony, organizator, nauczyciel..., starszy Kolega - 50 lat pracy na 70-letnim Wydziale Elektrycznym ZUT w Szczecinie (Andrzej Brykalski)
Kolejne okrągłe rocznice związane z aktywnością zawodową są zawsze okazją do wspomnień, refleksji i podsumowań. Nieczęsto taka refleksja dotyczy półwiecza zatrudnienia i udanej kariery zawodowej u tego samego pracodawcy. W tym kontekście, prof. dr hab. inż. Jan Purczyński może uznać minione lata, spędzone w murach Politechniki Szczecińskiej, a obecnie Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie - za lata wyjątkowo owocne i dające z pewnością solidne podstawy do poczucia zawodowego spełnienia. O ludziach świadczą fakty… O prof. Janie Purczyńskim jako uczonym świadczy dorobek naukowy - ten publikowany i ten niepublikowany oraz godna pozazdroszczenia, błyskotliwa kariera. O dorobku organizacyjnym Profesora świadczą nie tylko pełnione z wyboru, najwyższe funkcje na uczelniach, kierowanie projektami badawczymi oraz mającymi charakter inwestycyjno-aparaturowy, studiami podyplomowymi, lecz również aktywne uczestnictwo w procesach zachodzących na macierzystym Wydziale Elektrycznym: od wydziału wyłącznie silnoprądowego do wydziału, w którym zadomowiły się prądy słabe i technologie informatyczne oraz pojawili się zainteresowani tymi obszarami studenci. O nauczycielach świadczą ich uczniowie… Prof. Jan Purczyński miał ich wielu. W tym przypadku, szczególne wrażenie robi liczba wypromowanych doktorów oraz ich na ogół udane, późniejsze kariery, mające również wpływ na obecną pozycję Wydziału Elektrycznego. Zwykła życzliwość, bezpośredniość i niestawianie barier to cechy, dzięki którym uczniowie oraz współpracownicy prof. Purczyńskiego mogą o nim mówić "starszy Kolega". O ludziach świadczą fakty. Niech zatem one przemówią… Prof. Jan Purczyński urodził się 20 stycznia 1944 r. w Brodnicy. Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego Nr 1 w Szczecinie rozpoczął w roku 1961 studia magisterskie na Wydziale Elektrycznym Politechniki Szczecińskiej, które ukończył w roku 1966, uzyskując tytuł zawodowy magistra... więcej»

XXVI Konferencja Naukowo-Techniczna KOMEL "Problemy Eksploatacji Maszyn i Napędów Elektrycznych" (Mariusz Czechowicz)
W dniach 24-26 maja 2017 r. w Rytrze po raz 26. spotkali się uczestnicy Konferencji Naukowo-Technicznej "Problemy Eksploatacji Maszyn i Napędów Elektrycznych", organizowanej przez Instytut Napędów i Maszyn Elektrycznych KOMEL z Katowic przy współudziale firmy Schaeffler. Tegoroczna Konferencja PEMINE została po raz pierwszy objęta honorowym patronatem ministra energii - Krzysztofa Tchórzewskiego. Patronat nad Konferencją po raz kolejny objął Komitet Elektrotechniki PAN. Konferencję zorganizowano przy współpracy Stowarzyszenia Elektryków Polskich. Tematyka Konferencji obejmowała: - projektowanie i nowe ... więcej»

Sieci komunikacyjne wg IEC 61850 w obwodach wtórnych stacji 400/220 kV DOI:10.15199/74.2017.8.4
(Jerzy Nowak)

Obwody wtórne stacji składają się z: zabezpieczeń, automatyki, sterowania operacyjnego i akwizycji danych (SSiN - System Sterowania i Nadzoru), blokad technologicznych i łączeniowych, pomiarów energii, synchronizacji napięć, synchronizacji czasu, łącza inżynierskiego, rejestracji zdarzeń i zakłóceń, lokalizacji miejsca zwarcia, monitoringu aparatury pierwotnej i wtórnej, rezerwowej sygnalizacji awaryjnej, zasilania aparatury pierwotnej i wtórnej oraz z różnorodnej aparatury pomocniczej. Jedno urządzenie wielofunkcyjne inteligentne (IED - Intelligent Electronic Device) może mieć różne funkcje, np.: sterowanie operacyjne, akwizycję danych, zabezpieczenie odległościowe 5-strefowe, zabezpieczenie różnicowe, zabezpieczenie zerowoprądowe dwustopniowe kierunkowe, rejestrację zakłóceń, synchronizację napięć, SPZ (samoczynne ponowne załączenie) itd. Funkcja może rezydować w jednym IED lub może być rozproszona, tj. wykonywana przez kilka IED. IED, mające funkcję rozproszoną, mogą być zlokalizowane w obrębie pola rozdzielni (np. SPZ w oddzielnym urządzeniu) lub w różnych polach rozdzielni (np. lokalna rezerwa wyłącznikowa). Obwody wtórne to nie tylko funkcje zabezpieczeniowe, automatyki, SSiN itp., spełniające wymagania, niezawodności, selektywności i szybkości działania, dyspozycyjności itp. Architektura obwodów wtórnych jest również kształtowana wymaganiami instalacyjnymi, eksploatacyjnymi i ruchowymi. Nowoczesne urządzenia IED mają z natury rzeczy krótki czas eksploatacji z powodu ich zależności od elektroniki i software. Zatem w ciągu czasu eksploatacji obwodów pierwotnych przez 40-60 lat, urządzenia obwodów wtórnych będą wymieniane średnio dwa - trzy razy. Niektóre komponenty mogą być wymieniane częściej. Technologia komunikacji zmienia się szybciej niż technologia obwodów wtórnych. Jeśli instalujemy nowe urządzenie IED, to może ono wymagać zmiany typowej dla niego konfiguracji w celu zapewnienia komunikacji z istniejącymi urządze... więcej»

Międzynarodowy Dzień Elektryka 2017 (Krzysztof Woliński)
Oddział Radomski SEP 31 maja 2017 r. zorganizował centralne uroczystości obchodów Międzynarodowego Dnia Elektryka 2017 im. André Marie Ampéreʼa oraz Ogólnopolską inaugurację Roku Profesora Włodzimierza Krukowskiego w 130. rocznicę urodzin. Współorganizatorami uroczystości byli: prezes SEP, prezes ENEA Wytwarzanie w Świerżach Górnych oraz dyrektor PSE Oddział w Radomiu. Uczestnicy spotkali się na terenie Elektrowni Kozienice w Świerżach Górnych. W obchodach uczestniczyło prawie 120 osób.Zebranych oraz gości serdecznie powi... więcej»

VLT AQUA Drive - inteligentna przetwornica częstotliwości Danfoss do sterowania napędami w gospodarce wodno-ściekowej
VLT AQUA Drive jest napędem przeznaczonym do aplikacji w gospodarce wodno-ściekowej. Zapewnia najniższe koszty inwestycji oraz pewną bezawaryjną eksploatację: układów pompowych, dmuchaw, aeratorów i innych maszyn technologicznych z tego obszaru zastosowań. Napęd VLT® AQUA Drive został skonstruowany na bazie modułowej platformy sprzętowej, realizującej założenia plug&play Oszczędność energii Przetwornica częstotliwości VLT® AQUA Drive ma najlepszą w swojej klasie sprawność 98%, zapewniającą tym samym optymalne wykorzystanie całego układu napędowego (napęd - silnik). Wysoka sprawność to znacząco mniejsze zużycie energii pomp i dmuchaw, które stanowią główne odbiorniki energii w: stacjach zasilania wodą, przepompowniach i oczys... więcej»

2017-7

zeszyt-5173-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-7.html

 
W numerze m.in.:
Klaster energetyczny w regionie Harz w Niemczech - doświadczenia i wyzwania DOI:10.15199/74.2017.7.4
(Bartłomiej Arendarski, Przemysław Trojan, Przemysław Komarnicki)

Rosnąca liczba zdecentralizowanych systemów elektroenergetycznych prowadzi do rozwoju technologii opartych na integracji źródeł OZE. Jednym z głównych wyzwań jest połączenie komponentów systemu przez sieć teleinformatyczną. Technologie komunikacyjne i informacyjne (ICT - Information and Communication Technology) odgrywają kluczową rolę w zaawansowanych systemach elektroenergetycznych. Integracja nowoczesnych technologii ICT pozwala na wymianę danych między: operatorami systemów elektroenergetycznych, jednostek wytwórczych, magazynów energii oraz odbiorców, torując tym samym drogę do efektywnego wykorzystania energii elektrycznej. Istnieje wiele inicjatyw i przedsięwzięć w tej dziedzinie, które zostały podsumowane w skali międzynarodowej pod nazwą smart grid. "Smart" w tym kontekście oznacza nawiązanie do inteligentnego wykorzystania wszystkich dostępnych środków do integracji i optymalizacji całego systemu elektroenergetycznego - począwszy od systemów wytwórczych, magazynowania energii, transportu, dystrybucji, a kończywszy na jej efektywnym wykorzystaniu. Realizacji tej koncepcji towarzyszy motywacja łącząca trzy główne cele, które mają wpływ na: środowisko, niezawodność dostaw oraz koszty wytwarzania i dystrybucji energii elektrycznej [3]. Cele te były realizowane w jednym z sześciu projektów pilotażowych, podjętych w ramach inicjatywy "e-Energia" w Niemczech. Projekt klastra regionu Harz (RegModHarz), dzięki dużemu udziałowi odnawialnych źródeł energii, takich jak: farmy wiatrowe, fotowoltaiczne oraz hydroelektrownie, w tym regionie stwarza idealne warunki do rozwoju technicznego i ekonomicznego klastra energetycznego, bazującego na odnawialnych źródłach energii oraz wdrażania technologii wspierających dalszą integrację OZE. Konsorcjum projektu obejmowało: operatorów systemów przesyłowych i dystrybucyjnych, operatorów jednostek wytwórczych, obiekty użyteczności publicznej i odbiorów energii, a także producentów komponent... więcej»

Dydaktyka elektrotechniki - pionierzy elektromagnesów. Część V. Przyrządy do pomiarów natężenia prądu DOI:10.15199/74.2017.7.6
(Andrzej Przytulski)

Rozwój amperomierza w dzisiejszym rozumieniu tego słowa nastąpił bezpośrednio po odkryciu przez Hansa Christiana Oersteda oddziaływania prądu elektrycznego na igłę magnetyczną i trwał przez kilka dziesięcioleci. Pierwszy przyrząd do pomiaru prądu (amper nie był jeszcze wówczas jednostką jego natężenia) nazwany został multiplikatorem, co w tłumaczeniu na język polski oznacza układ mnożący, a jego wynalazcą był Johann Salomo Christoph Schweigger (rys. 2). Johann Salomo Christoph Schweigger przyszedł na świat jako syn Friedricha Schweiggera - profesora nadzwyczajnego Wydziału Teologicznego Uniwersytetu w Erlangen. Będąc jeszcze uczniem wykazywał wiel-kie zdolności lingwistyczne, a zainteresowanie to pozostało mu na całe życie. W roku 1800 obronił doktorat - po uprzednim ukończeniu studiów na kierunkach: języków klasycznych, semickich oraz filozofii. Pod wpływem znanych wówczas w Erlangen profesorów Johanna Mayera i Georga Hildebranda, których wykładów słuchał z wielką uwagą, zainteresował się matematyką i naukami przyrodniczymi, a następnie sam prowadził z tych przedmiotów wykłady jako tzw. prywatny docent (Privatdozent). W latach 1803-1811 był nauczycielem matematyki i fizyki w gimnazjum w Bayreuth. Następne pięć lat spędził w wyższej szkole realnej w Norymberdze. W roku 1816 został mianowany na fizyka w Bawarskiej Akademii Nauk w Monachium (Bayerische Akademie der Wissenschaften in München) i jednocześnie członkiem Niemieckiej Akademii Przyrodników Leopoldina (Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina). Rok później został profesorem zwyczajnym na uniwersytecie w Erlangen, a w roku 1819 na uniwersytecie w Halle [11]. Jego prace naukowe skupiały się głównie wokół galwanizmu i elektromagnetyzmu. Pracując w Halle, zaraz po odkryciu przez Oersteda oddziaływania prądu elektrycznego na igłę magnetyczną (1820 r.) [13], Schweigger zauważył, że oddziaływanie to może być wzmocnione, gdy igłę umieści się w cewce składającej się z wiel... więcej»

Zasilanie awaryjne spełnia swoją rolę w szpitalu dziecięcym DOI:10.15199/74.2017.7.9

McKinney K.: Emergency Power Plays Critical Role at Children’s Hospital. Power Engineering 2016 November. Opracował - Witold Bobrowski.Zasilanie awaryjne w Szpitalu Dziecięcym Nemours jest wyposażone w cztery generatory typu MTU Onsite Energy o mocy 2250 kW każdy. Generatory zostały zainstalowane na drugim piętrze szpitala. Dzięki parkom rozrywki oraz plażom, Orlando na Florydzie jest znane jako miejsce wycieczek turystycznych. Więcej osób odwiedza Orlando niż jakiekolwiek inne miasto w Stanach Zjednoczonych, a rekordem było 66 milionów odwiedzających centralną Florydę w 2015 r. Szpital Dziecięcy Nemours jest organizacją non-profit z systemem opieki zdrowotnej dla dzieci, który rozpoczął pracę ponad 70 lat temu, na podstawie prostej wizji Alfreda I DuPonta: (…) poprawy jakości życia dzieci i robienia wszystkiego, aby zapobiegać i leczyć nawet najbardziej trudne warunki wyłączenia z dzieciństwa. W październiku 2012 r., Nemours otworzył liczący 630 000 stóp kwadratowych oraz kosztujący 397 mln dol., najnowocześniejszy szpital dziecięcy w Orlando na Florydzie, mający na celu wspieranie rodzin w południowo- -wschodniej części Stanów Zjednoczonych, potrzebujących wysoko wyspecjalizowanej opieki medycznej. Jako jeden z największych zintegrowanych pediatrycznych systemów zdrowia, Szpital Nemours jest klasyfikowany jako najlepszy szpital dziecięcy w kraju, zwłaszcza w przypadkach: nowotworowych, kardiologicznych, gastroenterologicznych, nefrologicznych, ortopedycznych oraz pulmonologicznych. System opieki zdrowotnej zapewniają szpitale oraz poradnie opieki specjalistyczn... więcej»

Elektrownia jądrowa Beloyarsk Unit 4 (Sverdlovsk, Rosja)
Sonal Patel: Top Plant: Beloyarsk Nuclear Power Plant Unit 4, Sverdlovsk Oblast, Russia. Power Magazine International 2016 November. Opracował - Witold BobrowskiReaktory szybkie neutronowe mają kluczowe znaczenie dla planów jądrowych Rosji. Udana konstrukcja, połączenie z siecią i testowanie pierwszego reaktora typu BN-800 w elektrowni jądrowej Beloyarsk jest ważnym osiągnięciem. Związek Radziecki (Soviet Union) rozpoczął swoje pierwsze eksperymentalne projekty w zakresie elektrowni jądrowych już w latach 40. ub.w. Rosja stworzyła potencjał jądrowy, uzależniając swoją przyszłość energetyczną, od technologii jądrowej, która została podjęta przez kilka krajów na świecie. Chociaż pierwszy reaktor jądrowy do produkcji energii elektrycznej był eksperymentalnie opracowany w Stanach Zjednoczonych (US Argonne National Laboratory) w grudniu 1951 r., to również Związek Radziecki opracował reaktor jądrowy do produkcji energii elektrycznej w znaczącej skali w Obnińsku (do 5 MWe) z kanałem uranografitowym. Produkował on elektryczność od roku 1954 do 1959. Sukces tej elektrowni inspirował do zwiększenia badań i rozwoju różnych typów innych reaktorów jądrowych, w tym reaktorów: wodnych ciśnieniowych (PWR - pressurized water reactors), reaktorów wodnych wrzących (BWR - boiling water reactors) oraz moderowanych organicznych reaktorów schładzanych. Niektóre typy reaktorów zostały porzucone, zanim osiągnęły stadium prototypu, to jednak wysiłki na rzecz rozwoju termicznych reaktorów elektrowni jądrowych opłacały się, powodując powstanie prototypów reaktorów wodnych ciśnieniowych PWR budowanych w Novo-Voroneżu, dwóch reaktorów typu kanałowego (two channel -type reactors), zbudowanych w zakładzie Beloyarsk w regionie uralskim oraz reaktorów wodnych wrzących produkowanych w zakładach Dimitrovograd. Pod koniec 1960 r., dzięki doświadczeniu, Związek Radziecki postanowił, że będzie koncentrować się na rozwoju dwóch termicznych typów ... więcej»

Rozwój morskich pływających elektrowni wiatrowych DOI:10.15199/74.2017.7.8

Na podstawie http://www.pennenergy.com/ articles/. Opracował - Piotr Olszowiec.Koncepcję instalowania pływających turbin wiatrowych na otwartych wodach opracowano na Uniwersytecie Massachusetts w 1972 r. Powrócono do niej w latach 90., gdy energetyka wiatrowa wkroczyła na przybrzeżne wody morskie i ujawniły się ograniczenia dopuszczalnej głębokości posadowienia słupów (rzędu 30 m). Ingerencja w naturalny pejzaż, utrudnienia... więcej»

2017-6

zeszyt-5115-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-6.html

 
W numerze m.in.:
XX Seminarium Energotestu "Automatyka w elektroenergetyce" (Krzysztof Woliński)
W dniach 26-28 kwietnia 2017 r. w Krynicy-Zdrój odbyło się kolejne seminarium "Automatyka w elektroenergetyce". Referaty były poświęcone ważnym i bieżącym zagadnieniom, które dotyczyły: automatyki, systemów sterowania, urządzeń i układów elektrycznych w przesyle, dystrybucji oraz w elektrowniach i elektrociepłowniach zawodowych i przemyśle. Organizatorem konferencji była firma Energotest z Gliwic. Patronat merytoryczny sprawowały Polskie Sieci Elektroenergetyczne. W obradach seminarium uczestniczyło ponad 250 osób, reprezentujących krajową elektroenergetykę zawodową (przesył, rozdział, wytwarzanie) i przemysłową, firmy inżynierskie, ośrodki akademickie oraz firmy krajowe i zagraniczne (Niemcy, Litwa i Estonia). Prezes Energotestu Arkadiusz Klimowicz otwiera obrady seminarium Uczestnicy na sali obrad Obrady prowadzi Zbigniew Kochel Stoisko firmy Energotest Uczestników spotkania powitał i oficjalnego otwarcia obrad dokonał prezes Energotestu Arkadiusz Klimowicz. W wystąpieniu przedstawił komitet organizacyjny, tematykę obrad poszczególnych sesji oraz życzył uczestnikom owocnych obrad i konstruktywnej dyskusji technicznej. Nawiązał także do podwójnego jubileuszu: XX Seminarium i 25-lecia istnienia firmy Energotest. Następnie głos zabrał przewodniczący komitetu organizacyjnego - Zbigniew Kochel. Omówił sprawy związane ze sposobem prowadzenia obrad, zagospodarowaniem czasu w... więcej»

Szkolenie techniczne General Electric (Krzysztof Woliński)
W dniach od 4 do 5 kwietnia 2017 r. w Bielsku-Białej General Electric Power Oddział Grid Automation zorganizował po raz kolejny szkolenie dla projektantów stacji wysokich i najwyższych napięć. W szkoleniu wzięło udział ponad 70 osób, które reprezentowały biura projektowe z całego kraju. Celem szkolenia było: przybliżenie rozszerzonej oferty produktowej GE (oraz Alstom), dostarczenie informacji mających wpływ na podejmowanie decyzji podczas projektowania oraz odpowiedzi na pytania techniczne, jakie powstają podczas wykonywania prac projektowych. Spotkanie był... więcej»

Automatyka SZR bazująca na sterownikach MiCOM C434 DOI:10.15199/74.2017.6.11
(Wojciech Bim)

MiCOM C34 Urządzenie to oferowane jest w szerokiej obudowie 84TE z wyświetlaczem graficznym, znanym przede wszystkim z zabezpieczenia MiCOM P139. Prezentowane są na nim układ i stan łączników biorących udział w automatyce przełączania zasilania, wirtualne łączniki umożliwiające elastyczną konfigurację automatu oraz bieżące pomiary. Charakterystyczną cechą wyróżniającą ten produkt od innych w naszej ofercie jest bezpośredni pomiar 8 napięć. Funkcje pod- i nadnapięciowe osobne dla każdego kanału pomiarowego pełnią rolę elementów detekcji zaniku napięcia. Możliwość wprowadzenia zwłoki czasowej pozwala na odczulenie się od chwilowych zaników napięcia. Główną technologią urządzenia, pozwalającą na tworzenie wyrafinowanych algorytmów przełączeń, jest programowalna logika PLC. To dzięki niej utworzony został uniwersalny algorytm działania. Każde przełączenie jest rejestrowane w wbudowanym rejestratorze zakłóceń. Tak jak w innych urządzeniach tej serii - użytkownik ma do dyspozycji 16 s. Pozwala to na zapamiętanie np. 8 przebiegów, każdy o pojemności 2 sekund. Dodatkowy rejestr zdarzeń operacyjnych o pojemności 1000 zdarzeń zapisuje wszystkie operacje na łącznikach. Całość podtrzymywana jest bateryjnie w celu zabezpieczenia przed utratą danych w przypadku zaniku napięcia pomocniczego. Wersja z dużym wyświetlaczem wyposażona jest w klawisze funkcyjne do sterowania poszczególnymi łącznikami z uwzględnieniem blokad polowych. Z... więcej»

Olimpiada Wiedzy Elektrycznej i Elektronicznej EUROELEKTRA – finał oraz gala zakończenia 19. edycji Olimpiady (Zofia Miszewska)
Najcenniejszą inwestycją jest ta, która inwestuje w człowieka - tymi słowami Jeana J. Rousseau przywitano uczestników gali zakończenia 19. edycji Olimpiady Wiedzy Elektrycznej i Elektronicznej EUROELEKTRA, organizowanej przez Stowarzyszenie Elektryków Polskich. Uroczystość tradycyjnie odbyła się na Uniwersytecie Technologiczno-Przyrodniczym w Bydgoszczy 21 kwietnia 2017 r. Podczas uroczystości ogłoszono wyniki oraz wręczono dyplomy i nagrody: laureatom, finalistom oraz nauczycielom, którzy przygotowali uczniów do Olimpiady. Uroczystość zaszczycili swoją obecnością: dr Kazimierz Mikulski - przedstawiciel Kuratorium Oświaty w Bydgoszczy, prof. Henryka Danuta Stryczewska - dziekan Wydziału Elektrotechniki i Informatyki Politechniki Lubelskiej, dr inż. Bolesław Dudojć - przedstawiciel Akademii Morskiej w Gdyni oraz Aleksandra Konklewska - sekretarz Zarządu Głównego Stowarzyszenia Elektryków Polskich. Obecni byli również przedstawiciele władz bydgosk... więcej»

Przyszłościowe wieloagentowe systemy sterowania lokomotywami elektrycznymi DOI:10.15199/74.2017.6.1
(Stanisław Bocian, Stefan Granatowicz)

Ciągły rozwój transportu kolejowego na świecie charakteryzuje się m.in. wzrostem prędkości i niezbędną automatyzacją procesów sterujących ruchem pociągów. Dotyczyć to będzie także systemu i różnych podsystemów sterowania i automatyki stosowanych w pojazdach szynowych. Obecnie podsystemy sterowania pojazdami szynowymi nie gwarantują już ich optymalnego działania. Układ sterowania nowoczesnym pociągiem zawiera wiele układów automatycznego sterowania, które oddziałują na siebie lub są we wzajemnej zależności, tworząc złożony system automatycznego sterowania pojazdem. Nowoczesne pojazdy szynowe wyposażone są w podzespoły na coraz wyższym poziomie technicznym, wykorzystujące nowe technologie elektroniczne i informatyczne. Współczesny wyspecjalizowany tabor szynowy będzie coraz częściej wymagał układów sterujących z wykorzystaniem inteligentnych podsystemów mechatronicznych. Zastosowanie inteligentnej mechatroniki [2], czyli synergiczne połączenie: mechaniki precyzyjnej, sterowania elektronicznego, informatyki i systemów inteligentnych z wykorzystaniem paradygmatów logiki rozmytej, sztucznej sieci neuronowej, algorytmów genetycznych, zbiorów przybliżonych oraz systemów agentowych i wieloagentowych - jest przydatne do rozwiązywania problemów, w których zastosowanie metod konwencjonalnych byłoby niemożliwe lub bardzo trudne. Metody te będą szczególnie przydatne przy formułowaniu wiarygodności matematycznej, gwarantującej stabilność systemową i umożliwiającej określenie aspektów krytycznych dla bezpieczeństwa [2]. Mgr inż. Stanisław Bocian - Instytut Pojazdów Szynowych TABOR, Poznań, dr inż. Stefan Granatowicz (sgranatowicz@gmail.com) - Stowarzyszenie Elektryków Polskich Oddział Poznań Aktualny stan wiedzy o sterowaniu i diagnozowaniu nowoczesnych pojazdów szynowych W pracach [1, 5-7] przedstawiono ogólną strukturę systemu sterowania i diagnozowania nowoczesnych pojazdów szynowych. W pracy [5] na rys. 1 pokazano strukturę sterowania ... więcej»

2017-5

zeszyt-5067-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-5.html

 
W numerze m.in.:
WYDAWNICTWA
Interferencja fal elektromagnetycznych.Marek Błahut: Interferencja fal elektromagnetycznych w planarnych falowodach wielomodowych. Teoria i zastosowanie. Wydawnictwo Politechniki Śląskiej, Gliwice, 2016.W Podsumowaniu autor napisał: (…) Celem niniejszej monografii było przybliżenie Czytelnikowi tematyki związanej z propagacją fali elektromagnetycznej w planarnych falowodach wielomodowych (…). Szczególną uwagę poświęcono falowodom, które ze względu na swoją geometrię są wielomodowe dla kierunku równoległego do powierzchni planarnego położenia i jednomodowe dla kierunku prostopadłego (…). Monografia adresowana jest do osób zajmujących się szeroko rozumianą fotoniką. Niektóre par... więcej»

Wydział Elektryczny Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie po 70 latach działalności DOI:10.15199/74.2017.5.16
(Marcin Wardach, Krzysztof Okarma, Paweł Dworak)

Bezpośrednio po zakończeniu II wojny światowej społeczeństwo i władze szczecińskie zdawały sobie sprawę, że wobec dotkliwego braku kadr z wyższym wykształceniem należy jak najszybciej zacząć przygotowania zmierzające do utworzenia w tym mieście uczelni, które przede wszystkim powinny kształcić bardzo potrzebnych specjalistów dla gospodarki [1, 5]. Początki Wydziału Elektrycznego W Szczecinie przed II wojną światową nie istniała żadna wyższa uczelnia typu akademickiego. Istniała natomiast, w budynku przy obecnej ul. Sikorskiego 37, Państwowa Zjednoczona Szkoła Techniczna Budowniczych Okrętów i Maszynistów Okrętowych (Vereinigte Technische Staatslehranstalten für Schiffsingenieure und Seemaschinisten zu Stettin) [2]. Wydział Elektryczny powstał na mocy aktu urzędowego Ministra Oświaty z 20 stycznia 1947 r., powołującego formalnie Uczelnię 1 grudnia 1946 r. Wówczas Szkołę tworzyły trzy Wydziały: Elektryczny, Mechaniczny i Inżynierii Lądowej, a jej dyrektorem został mgr inż. Ryszard Bagiński. Niedługo później rozpoczęły swoją działalność kolejne Wydziały: Chemiczny i Architektury. Powstanie, formowanie i rozwój Wydziału mocno powiązane były z organizowaniem się środowiska elektryków w Oddziale Szczecińskim Stowarzyszenia Elektryków Polskich - działalność trzech pierwszych prezesów Oddziału Szczecińskiego SEP, tj.: Jana Słomińskiego, Zygmunta Paryskiego oraz Witolda Gładysza bardzo pozytywnie zapisała się na kartach historii Wydziału [3, 5]. Po okresie dynamicznego rozwoju w roku 1952 centralne władze, zarządzeniem Ministra Szkolnictwa Wyższego z 31 grudnia 1952 r. ustaliły strukturę organizacyjną Wydziału obejmującą cztery katedry oraz podjęły decyzję o likwidacji na Wydziale Elektrycznym kierunku telekomunikacyjnego i ograniczeniu liczby specjalności na kierunku energetycznym. Spowodowało to odejście z Wydziału uznanych już specjalistów. Wydział Elektryczny Politechniki Szczecińskiej Rada Ministrów 1 września 1955 r. podniosła... więcej»

Efektywność energetyczna instalacji elektrycznych w świetle nowych regulacji prawnych DOI:10.15199/74.2017.5.1
(Marcin A. Sulkowski)

Tematyka związana z poprawą efektywności energetycznej użytkowania energii jest bardzo istotna. Wynika to z troski o środowisko naturalne, jak i możliwość wyczerpania dotychczasowych pierwotnych źródeł energii. Dlatego też, w ciągu ostatnich kilku lat, opublikowano kilka aktów prawnych o zasięgu międzynarodowym i krajowym - narzucającym użytkownikom energii elektrycznej obowiązek podjęcia działań racjonalizujących użytkowanie energii elektrycznej. Wśród tych najważniejszych należy wymienić Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej z 25 października 2012 r. Unijna dyrektywa zobowiązała państwa członkowskie do opracowania krajowych, długoterminowych strategii dotyczących wsparcia inwestycji w renowację krajowych zasobów budynków mieszkaniowych i użytkowych - publicznych i prywatnych. Z tego też powodu w polskim prawie nastąpiła konieczność nowelizacji Ustawy o efektywności energetycznej z 15 kwietnia 2011 r., co zostało zrealizowane dzięki Ustawie z 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz.U. 2016 poz. 831). Ustawa ta - pośród wielu wymagań dotyczących sektora publicznego - wymaga, aby w każdym dużym przedsiębiorstwie funkcjonującym na terenie kraju przeprowadzić audyt energetyczny. Ma on pozyskać szczegółowe i udokumentowane obliczenia, które dostarczą informacji o bieżącym wyniku energetycznym przedsiębiorstwa i jego potencjalnych oszczędnościach. Wśród instalacji technicznych znajdujących się w obiektach, które podlegają audytowi energetycznemu znajdują się także instalacje elektryczne oraz urządzenia odpowiedzialne za wykorzystanie energii elektrycznej w procesach produkcyjnych. Wymagania normy PN-EN 16247 Audity energetyczne [2] Przeprowadzony audyt energetyczny w obiekcie w zakresie instalacji elektrycznych, zgodnie z wymaganiami ustawy, powinien być przeprowadzony na podstawie aktualnych zmierzonych wartości zużycia energii oraz wartości zapotrzebowania na moc. Pr... więcej»

Nowoczesne i niezawodne rozwiązania dla systemów elektroenergetycznych na przykładzie standardu IEC 61850 DOI:10.15199/74.2017.5.7
(Paweł Łuszczak)

Słowa kluczowe: cyfrowa stacja elektroenergetyczna, szyna stacyjna i procesowa, standard IEC 61850 Przedstawiono podstawowe elementy standardu IEC 61850 stosowanego w cyfrowych stacjach elektroenergetycznych. Keywords: digital power stations, station and process rail, IEC 61850 standard The article presents the basic elements of IEC 61850 standard used in digital power station.Od momentu powstania standardu IEC 61850 minęło niemal 13 lat (pierwsza wersja 2004 r.). W poprzednich latach mnogość protokołów komunikacyjnych takich jak: 60870-5-101/104, Modbus, Fieldbus, DNP.3 czy inne protokoły własnościowe, doprowadziły do generowania coraz większych niedogodności, np.: osiągano limity sprzętowe, przez co aplikacje były trudne do rozbudowy, brakowało spójnych rozwiązań przy coraz bardziej rozwiniętej infrastrukturze elektroenergetycznej, wzrastały koszty implementacji i obsługi. Powstanie standardu dało wiele korzyści i ujednoliciło wymagania stawiane dostawcom sprzętu i oprogramowania. Przede wszystkim pozwoliło na: znaczną poprawę jakości punktów zasilających, redukcję czasów przestoju, ułatwiło możliwość rozszerzeń w perspektywie czasu oraz znacznie zredukowało ilość okablowania. Szyna stacyjna i procesowa Ogólna struktura elektroenergetycznej stacji cyfrowej w standardzie IEC 61850 została przedstawiona na rysunku. Schemat obrazuje umiejscowienie typowych elementów st... więcej»

Zwiększenie niezawodności pracy instalacji technologicznej na przykładzie Instalacji Odsiarczania Spalin kotłów K7 i K8 w Elektrociepłowni Białystok DOI:10.15199/74.2017.5.9
(Grzegorz Sasinowski, Krzysztof Witala)

Słowa kluczowe: odsiarczanie spalin, standardy emisji, technologie odsiarczania, niezawodność pracy Przedstawiono uregulowania: prawne, technologie odsiarczania spalin oraz opis zastosowanej instalacji w Elektrociepłowni Białystok. Keywords: flue gas desulfurization, emission standards, desulfurization technologies, reliability of operation Legal regulations, flue gas desulphurization technologies and description of Heat and Power Plant installations in Bialystok have been presented.Powietrze atmosferyczne stanowi dla człowieka jeden z podstawowych czynników niezbędnych do życia. Powietrze atmosferyczne to przede wszystkim bezbarwna i bezwonna mieszanina gazów, większość stanowi azot - 78% i tlen - 21%, oprócz tego występują gazy szlachetne, głównie argon. W skład powietrza wchodzi także dwutlenek węgla (0,03%), a także para wodna. Ponadto powietrze atmosferyczne zawiera różnego typu zanieczyszczenia pochodzenia organicznego i mineralnego. Regulacje prawne dotyczące standardów emisyjnych z instalacji energetycznych Po przekroczeniu określonych norm mówi się o zanieczyszczeniu powietrza. Proces ten następuje w wyniku przedostania się do atmosfery substancji stałych, ciekłych czy gazowych w takich ilościach, które szkodliwie wpływają na: zdrowie człowieka, przyrodę ożywioną, klimat, wodę i glebę. Substancje, które zanieczyszczają powietrze bardzo łatwo rozprzestrzeniają się i dlatego wpływają na całe środowisko naturalne. Jednym z poważniejszych zanieczyszczeń powietrza jest dwutlenek siarki (SO2), przedostaje się on do atmosfery w konsekwencji spalania paliw, które zawierają siarkę. Największymi źródłami tych zanieczyszczeń są: elektrownie, elektrociepłownie i ciepłownie opalane paliwami stałymi. Innymi, często występującymi zanieczyszczeniami generowanymi przez sektor energetyczny są: trójtlenek siarki SO3, chlorowodór HCl, tlenki azotu NOx (głównie NO i NO2), tlenek węgla CO i wszelkiego rodzaju pyły. Od niedawna jako zanie... więcej»

2017-4

zeszyt-5039-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-4.html

 
W numerze m.in.:
Zatrzymanie krążenia w wypadkach porażenia prądem elektrycznym DOI:10.15199/74.2017.4.6
(Stefan Gierlotka)

Słowa kluczowe: porażenie prądem elektrycznym, zjawiska histopatologiczne W artykule opisano zmiany patologiczne występujące u porażonych prądem elektrycznym. Omówiono zjawiska histopatologiczne powstające w układzie nerwowym człowieka spowodowane prądem rażeniowym. Przedstawiono sposoby rozpoznawania zatrzymania układu krążenia u człowieka.Z protokołów badań wypadków elektrycznych wynika, że bezpośredni świadkowie wypadku przystępują niezwłocznie do resuscytacji poszkodowanego. Motywacją do natychmiastowej resuscytacji było dostrzeżenie u porażonego oznak życia. Porażony ruszał wargami i wydawał charakterystyczne charczenie. Dostrzegane oznaki u porażonego, po krótkim czasie prowadzenia resuscytacji zanikały. Dalsze czynności reanimacyjne nie przynosiły rezultatu. Właściwości elektryczne ciała człowieka Przepływ prądu elektrycznego przez ciało człowieka, zależnie od okoliczności, może spowodować wystąpienie niebezpiecznych skutków patologicznych. Zmiany w organizmie człowieka spowodowane działaniem prądu rażeniowego zależą od wartości jego natężenia i czasu rażenia. Natężenie prądu jest zależne od wartości napięcia rażeniowego oraz impedancji ciała w chwili rażenia. Impedancja ciała człowieka zależy od czynników biofizycznych i warunkuje ją impedancja skóry, rezystancja organów wewnętrznych oraz rezystancja przejścia. Wartość impedancji człowieka jest zmienna i zależy od napięcia rażeniowego oraz czynników środowiskowych, głównie klimatycznych. Bogate w elektrolity środowisko wewnątrz organizmu jest dobrym przewodnikiem prądu elektrycznego. Ponieważ wartość rezystancji organów wewnętrznych jest bardzo mała w porównaniu z wartością impedancji skóry, o wartości całkowitej impedancji ciała decyduje naskórek i jego wilgotność. Wartość impedancji ciała zależy głównie od stopnia ... więcej»

Zakończenie uroczystości jubileuszowych z okazji 70 lat działalności Oddziału Wrocławskiego SEP (Zbigniew Lubczyński, Barbara Kazubek)
20 stycznia 2017 r. w Oddziale Wrocławskim SEP miało miejsce uroczyste spotkanie świąteczno-noworoczne działaczy i sympatyków Stowarzyszenia z zaproszonymi gośćmi. Spotkanie to, w tym roku miało charakter szczególny, kończyło bowiem uroczystości jubileuszowe z okazji 70. rocznicy powołania i działalności Oddziału. Odbyło się w siedzibie NOT - część oficjalna w sali kinowej, a biesiadna w auli. Był to dobry pomysł, by te dwie części spotkania rozdzielić. W trakcie części oficjalnej kol. Andrzej Hachoł - prezes Oddziału powitał uczestników spotkania w tym szczególnie: Pawła Wróblewskiego - przewodniczącego Sejmiku Dolnośląskiego, Zbigniewa Komara - przedstawiciela prezydenta miasta Wrocławia, Jarosława Obremskiego - senatora RP, władze Politechniki Wrocławskiej z rektorem prof. Cezarym Madryasem, rektorami poprzednich kadencji prof. Tadeuszem Więckowskim i prof. Andrzejem Wiszniewskim, prof. Waldemarem Rebizantem - dziekanem Wydziału Elektrycznego, prof. Czesławem Smutnickim - dziekanem Wydziału Elektroniki, prof. Arkadiuszem Wójsem - dziekanem Wydziału Podstawowych Problemów Techniki, a także dr. hab. inż. Leszka Pawlaczyka, dr. inż. Janusza Staszewskiego - prodziekanów Wydziału Elektrycznego. Wśród gości byli również profesorowie: Juliusz Gajewski, Marcin Habrych, Jan Iżykowski, Ryszard Kacprzyk, Eugeniusz Rosołowski, Andrzej Sikora, Janusz Szafran i Jan Zarzycki. Wrocławską Radę Federacji reprezentował kol. Tadeusz Nawracaj - prezes Zarządu WR FSNT NOT, Dolnośląską Okręgową Izbę Inżynierów Budownictwa - prof. Eugeniusz Hotała - przewodniczący DOIIB, Od... więcej»

AUTOMATICON 2017 Automatyka, Pomiary, Elektronika (Krzysztof Woliński)
W dniach od 14 do 17 marca 2017 r. w Warszawskim Centrum EXPO XXI odbyły się XXIII Międzynarodowe Targi Automatyki i Pomiarów. Organizatorami targów byli Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów PIAP oraz MVM. Patronat honorowy sprawowało: Ministerstwo Rozwoju, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Komitet Automatyki i Robotyki PAN. Targi AUTOMATICON są od 23 lat imprezą wystawienniczą, która umożliwia zaprezentowanie wystawcom swoich osiągnięć w dziedzinach: automatyki, pomiarów przemysłowych... więcej»

Analizy długoterminowych danych jakości energii elektrycznej w ujęciu klastrów danych DOI:10.15199/74.2017.4.4
(Michał Jasiński, Tomasz Sikorski, Jacek Karpiński, Marek Zenger)

W artykule wykazano, że są pewne czynniki mogące znacznie wpłynąć na parametry jakościowe pracy sieci. Do grupy takich czynników należeć może chociażby zmiana konfiguracji układu połączeń albo zmienność zarówno generacji jak i obciążenia. Przy wykazaniu różnic stanów, w jakim znajduje się układ i ocenieniu ich skali można zastosować analizę skupień. Jest ona oparta na metodach grupowania danych. Niniejszy artykuł przedstawia wyniki zastosowania analizy skupień długoterminowych danych jakości energii elektrycznej zarejestrowanych synchronicznie w wybranych polach stacji elektroenergetycznej 110/20/10 kV zlokalizowaną w aglomeracji miejskiejPodstawą oceny jakości energii elektrycznej jest zbiór parametrów zdefiniowanych w literaturze oraz określonych w normach i przepisach [5-7], do których zalicza się parametry napięcia oraz parametry zdarzeń napięciowych. Podział zaburzeń napięcia został zaprezentowany na rys. 1. Obecnie metody badań i pomiarów jakości energii elektrycznej polegają na przeanalizowaniu wybranego, reprezentatywnego okresu. Zwyczajowo przyjmuje się tydzień, który odpowiada normalnej pracy badanego obiektu. Analiza taka może jednak okazać się niewystarczająca i nie odwzorowywać rzeczywistego stanu pracy danego fragmentu sieci. Może tak się zdarzyć z powodu nieuwzględnienia: - zmian układu połączeń, - zmian obciążenia, - zmian generacji. Aby uwzględnić powyższe czynniki należy wprowadzić zasady grupowania danych. Działania te polegają na podziale zbioru zmiennych (danych pomiarowych) na podzbiory (grupy, klastry, skupienia). Literatura [1-4, 8] opisuje możliwości i zasady tworzenia klastrów. Wybrane metody aglomeracji danych zostały zaprezentowane na rys. 2. Mgr inż. Michał Jasiński (michal.jasinski@pwr.edu.pl), dr hab. inż. Tomasz Sikorski prof. PWr - Wydział Elektryczny Politechniki Wrocławskiej, mgr inż. Jacek Karpiński, mgr inż. Marek Zenger - TAURON Dystrybucja S.A., Oddział we Wrocławiu NAPIECIE ZABURZENIA... więcej»

Poskromienie wiatru dzięki lepszym prognozom DOI:10.15199/74.2017.4.9

Haupt S.E., Mahoney W.P.: Taming Wind Power With Better Forecasts. Sophisticated weather simulations are making wind power more grid friendly. IEEE Spectrum 2015 November. Opracował - Witold Bobrowski.Radary pogodowe, pracujące w systemie analizy wariacyjnej Dopplera (VDRAS - Variational Doppler Radar Analysis System), dają elektrowniom wiatrowym informacje o aktualnej sytuacji wiatrowej oraz o prawdopodobnych zmianach w najbliższym czasie. Przykład przedstawiony na rys. 1 obejmuje północne części stanu Kolorado i rejony przyległe. Kolor szary pokazuje obszar, w którym zbiegają się wiatry, powodując niższe prędkości wiatru na farmach wiatrowych oraz prawdopodobieństwo dalszego zmniejszania się prędkości wiatru w ciągu najbliższych kilku godzin. Obszary czerwone oznaczają szybsze wiatry przenoszące się do regionu, w którym przyczyniają się do zwiększenia ilości energii wytwarzanej przez turbiny wiatrowe. Energia wiatrowa jest "czysta" i odnawialna. Jej potencjał jest ogromny. Jednak, aby uzyskać energię elektryczną z wiatru i przesłać ją do okolicznych domów w sposób niezawodny i skuteczny, trzeba wiedzieć, kiedy wiatr będzie wiać, a kiedy nie. Gdy wiatr zatrzymuje się albo szybko się zmniejsza, trzeba być gotowym, aby zastąpić go energią pobieraną z innych źródeł. Ale ponieważ inne źródła nie zawsze są dostępne, informacja ta jest potrzebna na wiele godzin, a nawet na kilka dni wcześniej. Nie ma to większego znaczenia, jeśli dostawy energii elektrycznej z wiatru stanowią tylko niewielki procent energii dostarczanej do sieci energetycznej. Jednak niektóre kraje już poszły znacznie dalej, a wkrótce, ponieważ energia wiatrowa jest obecnie najszybciej rozwijającym się źródłem energii na świecie i będzie nabierać coraz większego znaczenia. Dania już otrzymuje 28% energii elektrycznej z elektrowni wiatrowych i z czasem ma zamiar korzystać tylko z nich. Wiatr już zapewnienia 20% lub nawet więcej energii elektrycznej w ... więcej»

2017-3

zeszyt-5013-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-3.html

 
W numerze m.in.:
Kierunek zmian w wymaganiach stawianych aparaturze zabezpieczeniowej sieci NN, WN i SN DOI:10.15199/74.2017.3.5
(Andrzej Juszczyk)

Proces globalizacji, zmiany w technice oraz strukturach organizacyjnych firm energetycznych i przemysłowych stawiają nowe wymagania dotyczące aparatury zabezpieczeniowej. Dzisiaj już nie wystarczy, aby przekaźnik zabezpieczeniowy selektywnie eliminował zwarcia i zakłócenia oraz był elementem układu sterowania i nadzoru. Trendy w optymalizacji kosztów pracy, obniżenia kosztów, wyzwania dotyczące dostępności sieci elektroenergetycznej, wynikające z coraz większego uzależnienia się świata od energii elektrycznej, nie mogą pozostać bez wpływu na wymagania stawiane aparaturze automatyki elektroenergetycznej. Komunikacja urządzeń, funkcje diagnostyki i przewidywania awarii zaczynają odgrywać coraz większą rolę i stają się kluczowe dla szybkiej i efektywnej reakcji służb elektroenergetycznych.W energetyce zawodowej coraz ważniejsze stają się wskaźniki niezawodnościowe dostarczanej energii. Powoduje to rozwój technik komunikacyjnych i ich coraz szersze zastosowanie. Są one ogromną pomocą dla służb energetycznych. Pozwalają ograniczać koszty związane z zasobami ludzkimi, zdalnie monitorować coraz więcej parametrów oraz informować o zakłóceniach w pracy urządzeń lub samej sieci. Zmiany te nie pozostają bez wpływu na bezpieczeństwo układu obwodów wtórnych, a zatem na niezawodne dostarczanie energii elektrycznej jej odbiorcom. Oprócz zagadnień związanych z cyberbezpieczeństwem, stałe ograniczanie służb serwisowych wymusza wzrost wymagań dotyczących jakości i niezawodności używanej aparatury. Niestety często staje to w sprzeczności ze stosowanym w przetargach kryterium oceny - jak najniższa cena. Wymóg planowania budżetu na inwestycje i modernizacje, konieczność ogłaszania przetargów na zakupy aparatury - stwarza istotne problemy, gdyż zakłada, że awarię można przewidzieć i zaplanować. Idealnie by było, jakby same urządzenia, z wyprzedzeniem np. rocznym informowały, że się uszkodzą. Wówczas można byłoby zabezpieczyć środki na ich wymianę, p... więcej»

WYDAWNICTWA
Podstawy elektrotechniki i elektroniki Marian Doległo: Podstawy elektrotechniki i elektroniki. Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, Warszawa 2016.W rozdziale Od autora czytamy: Niniejszy podręcznik jest próbą zainteresowania ucznia wiadomościami podanymi w sposób przystępny, przejrzysty, na średnim poziomie zaawansowania, dostępnym nie tylko dla ucznia zdolnego, ale także, z pomocą nauczyciela, dla ucznia o szczególnych potrzebach edukacyjnych. (…) Celem niniejszego podręcznika jest, zgodnie z nową podstawą programową, przekazanie uczniowi podstaw wiedzy umożliwiającej zrozumienie zasad działania i diagnozowanie urządzeń elektrycznych i elektronicznych, z którymi zetknie się w miejscu przyszłej pracy. Książka jest przeznaczona dla uczniów techników oraz zasadniczych szkół zawodowych kształcących w zawodach technika pojazdów samochodowych, mechanika pojazdów samochodowych oraz elektromechanika pojazdów samochodowych. W książce omówione są następujące zagadnienia Prąd elektryczny - budowa materii, przewodnictwo elektryczne materii, prąd elektryczny i jego parametry, podstawowe wiadomości o obwodzie elektrycznym, Wprowadzenie do teorii obwodów elektrycznych - rezystancja, kondunktancja i konduktywność, wpływ temperatury na rezystancję, podstawowe prawa elektrotechniki, klasyczne metody rozwiązywania obwodów elektrycznych, cieplne działanie prądu, prawo Joule’a - Lenza, praca i moc prądu elektrycznego, zjawiska towarzyszące przepływowi prądu elektrycznego w obwodzie, pierwsza pomoc przy porażeniu prądem, Elektrochemiczne wytwarzanie napięcia - podstawy elektrochemii, elektrochemiczne źródła napięcia stałego, elementarne ogniwo galwaniczne, oznaczenia baterii wg IEC, zastosowanie elektrolizy do ochrony przed korozją, akumulatory, Obwody elektryczne prądu stałego - źródło napięcia, łączenie źródeł napięcia, stany pracy źródła napięcia, dzielnik napięcia, połączenia rezystorów, Pole elektryczne i konden... więcej»

APS Energia organizatorem seminarium o magazynowaniu energii (Anna Kwolek)
Spółka APS Energia wraz z firmą Impact Clean Power Technology (ICPT) w dniach 26-27 stycznia br. zorganizowały seminarium "Magazyny energii jako element nowoczesnego systemu elektroenergetycznego". W wydarzeniu uczestniczyli profesorowie i doktoranci z Politechnik: Warszawskiej, Śląskiej, Gdańskiej i Łódzkiej oraz Uniwersytetu Technologiczno- Humanistycznego w Radomiu, a także przedstawiciele spółek sektora energetycznego, firm produkcyjnych i operatorów trakcji kolejowej. To pierwsze takie wydarzenie w Polsce, podczas którego zaprezentowano działanie i funkcje najnowoc... więcej»

Nowość w ofercie Danfoss Drives - VLT Midi FC 280 - wszechstronny napęd elektryczny dla producentów maszyn
Firma Danfoss wprowadziła na rynek nową serię przetwornic częstotliwości VLT® Midi Drive FC 280. Napęd umożliwia sterowanie silnikiem elektrycznym maszyny zapewniające: wysoką precyzję, dynamikę, dokładność i energooszczędność. VLT® Midi Drive nadaje się praktycznie do wszelkich zastosowań, takich jak: przenośniki, systemy maszynowe, używane w technologii procesowej, miksery i młyny, maszyny pakujące. Dzięki kontroli nad przyspieszaniem i zwalnianiem wyeliminowano naprężenia mechaniczne oddziaływujące na przenośnik. Przekłada się to na dłuższą żywotność oraz zmniejszenie kosztów eksploatacyjnych. Doskonale sprawdzi się również w aplikacjach napędów pomocniczych, takich jak: pompy, wentylatory czy sprężarki.... więcej»

System fotowoltaiczny na bazie monokrystalicznych ogniw krzemowych - analiza pracy DOI:10.15199/74.2017.3.2
(Dominika Kaczorowska)

W celu wyboru reprezentatywnych miesięcy, aby najlepiej zobrazować pracę Badawczego Systemu Fotowoltaicznego, umieszczonego na dachu budynku D-1 Wydziału Elektrycznego Politechniki Wrocławskiej [2], posłużono się rocznym zestawieniem średniej generowanej przez system mocy. Zarówno te dane, jak i następne uzyskano z portalu Sunny Portal [3], wspomagającego analizę pracy systemu. Po zapoznaniu się z wykresem przedstawionym na rys. 1, zdecydowano się na zestawienie pracy systemu w: styczniu, marcu, sierpniu oraz listopadzie. Praca analizowanego systemu fotowoltaicznego Następnym krokiem przeprowadzanej analizy było zbadanie, jak w ciągu doby zmienia się średnia wartość generowanej mocy oraz nasłonecznienie w czasie przykładowej doby słonecznej i pochmurnej (rys. 2-5). Podczas analizy powyższych charakterystyk łatwo zauważyć, ze cechuje je podobny kształt, a różni osiągana wartość maksymalna. Nie trudno również zobaczyć, że wraz ze zmianą pory roku, zmienia się punkt na osi poziomej, odpowiadający maksimum.Rys. 3. Średnia wartość generowanej mocy podczas pochmurnych dni w wybranych miesiącach Fig. 3. Average generated power during the cloudy days 16 Rok LXXXV 2017 nr 3 Rys. 4. Nasłonecznienie podczas słonecznych dni w wybranych miesiącach Fig. 4. Irradiation during the sunny days Rys. 5. Nasłonecznienie podczas pochmurnych dni w wybranych miesiącach Fig. 5. Irradiation during the cloudy days Rys. 9. Wykres zmian nasłonecznienia i generowanej mocy 3 sierpnia 2015 r. Fig. 9. Irradiation and generated power 3rd August 2015 ANALIZY - BADANIA - PRZEGLĄDY Rys. 6. Wykres zmian nasłonecznienia i generowanej mocy słonecznego dnia 3 sierpnia 2015 r. Fig. 6. Irradiation and generated power 3rd August 2015 Rys. 7. Wykres zależności generowanej mocy od nasłonecznienia wykreślona dla 7 stycznia 2015 r. Fig. 7. Influence of irradiation in gener... więcej»

2017-2

zeszyt-4981-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-2.html

 
W numerze m.in.:
XIX Sympozjum Oddziału Poznańskiego SEP "Sieci i instalacje - teoria i praktyka" (Ryszard Niewiedział)
W Centrum Kongresowym Instytutu Ochrony Roślin w Poznaniu 23 i 24 listopada 2016 r. odbyło się XIX Sympozjum z cyklu "Współczesne urządzenia oraz usługi elektroenergetyczne, telekomunikacyjne i informatyczne". Sympozja te - zgodnie ze swoją wieloletnią tradycją - stanowią forum wymiany doświadczeń między specjalistami szeroko pojętej elektryki: elektrotechników, energetyków, elektroników, teletechników, automatyków, informatyków. Bieżąca edycja Sympozjum miała tytuł: "Sieci i instalacje - teoria i praktyka". Tematyka XIX Sympozjum obejmowała następujące zagadnienia: - wyższe harmoniczne prądów i napięć w systemach elektroenergetycznych, - wymagania środowiskowe dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych, - efektywność energetyczna a straty energii elektrycznej, - projektowanie i eksploatacja sieci przesyłowych, rozdzielczych i dystrybucyjnych, - projektowanie i eksploatacja instalacji w obiektach klasycznych i inteligentnych, - wybrane zagadnienia z ochrony przeciwporażeniowej, przeciwprzepięciowej i odgromowej, - sterowanie, monitorowanie i zarządzanie w elektroenergetyce.Organizatorami Sympozjum byli: Oddział Poznański Stowarzyszenia Elektryków Polskich im. prof. Józefa Węglarza, Wydział Elektryczny Politechniki Poznańskiej oraz Wielkopolska Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa. Sympozjum zostało dofinansowane ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę. Sympozjum odbywało się pod patronatem medialnym: Wiadomości Elektrotechnicznych, Biuletynu Organizacyjnego i Naukowo-Technicznego SEP - SPEKTRUM, Miesięcznika Stowarzyszenia Elektryków Polskich - INPE ... więcej»

Robot - nurek bada rafy koralowe i znaleziska archeologiczne DOI:10.15199/74.2017.2.9

Ackerman E.: Stanford's Humanoid Diving Robot Takes on Undersea Archaeology and Coral Reefs. IEEE Spectrum 2016 April. Opracował - Witold Bobrowski.Początkowo projekt robota nurkującego o nazwie "OceanOne" nie był przeznaczony do prac archeologicznych, a został pomyślany na Uniwersytecie Nauki i Technologii[KAUST - King Abdullah University of Science and Technology] w Arabii Saudyjskiej jako sposób monitorowania głębokich raf koralowych na Morzu Czerwonym - powiedział dr Christian Voolstra, docent nauk morskich na Morzu Czerwonym. Dotychczas używano robotów nazywanych zdalnie sterowanymi pojazdami (ROV - remote operated vehicle), które w pewnym stopniu pełniły funkcję łodzi podwodnej o ograniczonej sprawności. Korzystanie z ROV-u do badania delikatnej kolonii koralowców okazało się bardzo kłopotliwe. Prof. Khaled Salama (który pracuje na Wydziale Inżynierii Elektrycznej Wydziału KAUST-u) zna naukowców z Uniwersytetu Stanforda (Stanford University - prywatna uczelnia w Stanfordzie w Dolinie Krzemowej, jeden z najbardziej prestiżowych uniwersytetów świata), którzy mogą pomóc w tworzeniu nowego, zrobotyzowanego systemu interfejsu. Konstrukcja robota-nurka typu "OceanOne" jest inna niż dotychczasowych rozwiązań i prawdopodobnie lepsza niż tradycyjnych podwodnych ROV-ów z wielu... więcej»

Ocena zawodności sieci elektroenergetycznej średniego napięcia eksploatowanej w wybranym rejonie DOI:10.15199/74.2017.2.3
(Andrzej Stobiecki, Andrzej Ł. Chojnacki, Agata Kaźmierczyk)

Wymagania stawiane systemowi dystrybucyjnemu to przede wszystkim zapewnienie odpowiednich parametrów jakości energii, niezawodność zasilania odbiorców oraz bezpieczeństwo użytkowników. Poprawa niezawodności sieci elektroenergetycznej średniego napięcia jest ważnym zagadnieniem dla krajowych operatorów systemów dystrybucyjnych (OSD), którzy zgodnie z obowiązującymi przepisami podają na stronach internetowych wartości wskaźników przerw w zasilaniu odbiorców SAIDI, SAIFI oraz MAIFI. Wskaźniki definiowane są jako [2, 4, 12]: - SAIDI - wskaźnik przeciętnego systemowego czasu trwania przerwy długiej, stanowiący sumę iloczynów czasu jej trwania i liczby odbiorców narażonych na skutki tej przerwy w ciągu roku, podzieloną przez łączną liczbę obsługiwanych odbiorców, - SAIFI - wskaźnik przeciętnej systemowej częstości przerw długich, stanowiący liczbę wszystkich tych przerw w ciągu roku, podzieloną przez łączną liczbę obsługiwanych odbiorców, - MAIFI - wskaźnik przeciętnej częstości przerw krótkich stanowiący liczbę wszystkich przerw krótkich w ciągu roku, podzieloną przez łączną liczbę odsługiwanych odbiorców. Wskaźniki SAIDI oraz SAIFI wyznaczane są oddzielnie dla przerw planowanych i nieplanowanych. W tab. I przedstawiono przykładowe wartości definiowanych wskaźników dla kilku krajowych OSD za rok 2015. Ocena zawodności oraz optymalizacja pracy linii przesyłowych średniego, a także niskiego napięcia jest istotnym i ważnym zagadnie- Dr hab. inż. Andrzej Stobiecki (a.stobiecki@tu.kielce.pl), dr inż. Andrzej Ł. Chojnacki, dr inż. Agata Kaźmierczyk - Wydział Elektrotechniki Automatyki i Informatyki Politechniki Świętokrzyskiej TABELA I. Przykładowe wartości wskaźników SAIDI, SAIFI oraz MAIFI [19-21] Wskaźnik Rodzaje przerw OSD 1 OSD 2 OSD 3 SAIDI (minuty/odbiorca/rok) planowane 110,12 158,89 69,42 nieplanowane bez katastrofalnych skutków 372,7 272,16 207,35 nieplanowane z katastrofalnymi skutkami 410,03 283,17 238,67 SAIFI (... więcej»

Wpływ najnowszych dyrektyw i norm na konstrukcję i wymagania stawiane transformatorom DOI:10.15199/74.2017.2.1
(Jacek Dziura)

W gospodarce rynkowej producenci transformatorów muszą starać się o poprawę konkurencyjności swoich wyrobów. Odbywać się to może przez redukcję kosztu wytworzenia, jak również poprawę parametrów eksploatacyjnych. Redukcja kosztu wytworzenia ma największy wpływ dla klienta jedynie w momencie zakupu. W przypadku poprawy parametrów, efekty takiego działania są dalekosiężne. Nowe normy transformatorowe narzucają bardziej rygorystyczne wymagania dla samych wyrobów oraz informacji przekazywanych przez producentów. W artykule przedstawiono przegląd zapisów normatywnych i aktów prawnych, wraz z przykładami i zaleceniami praktycznego wdrożenia ich w życie. Aktem prawnym, który w ostatnim okresie wywarł największy wpływ na parametry transformatorów jest Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/125/WE (21 października 2009 r.), zawierająca ogólne zasady ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla produktów związanych z energią, nazywany w dalszej części artykułu Ekodyrektywą [1]. Obejmuje ona wszelkie produkty związane z energią, począwszy od jej wytwarzania, przez przesył i rozdział - aż do racjonalnego i oszczędnego użytkowania. W roku 2014 został wydany akt wykonawczy do Ekodyrektywy, regulujący jej wdrożenie w odniesieniu do transformatorów. Aktem tym jest Rozporządzenie Komisji (UE) nr 548/2014 (21 maja 2014 r.) w sprawie wykonania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady siemens.pl/LMV 4 Rok LXXXV 2017 nr 2 ANALIZY - BADANIA - PRZEGLĄDY 2009/125/WE w odniesieniu do transformatorów elektroenergetycznych: małej, średniej i dużej mocy [10], w dalszej części artykułu określane jako Rozporządzenie. Obejmuje ono transformatory, które zostały wykonane po 1 lipca 2015 r. na podstawie kontraktów podpisanych po 11 czerwca 2014 r. Data ta jest pierwszym dniem obowiązywania tegoż Rozporządzenia. Rozporządzenie reguluje, jakie rodzaje transformatorów podlegają Ekodyrektywie oraz precyzuje maksymalne poziomy strat, które są akceptow... więcej»

Jubileusz 200-lecia Politechniki Lwowskiej (1816-2016)
Po przeczytaniu tego tytułu niejeden czytelnik będzie się zastanawiał, skąd taka rocznica i dlaczego dopiero teraz zostało to udokumentowane. W dotychczasowych dokumentach dotyczących początków powstania Politechniki Lwowskiej to data 1844 r. była uważana od dawna za datę początkową. To właśnie w tym roku we wrześniu, rozpoczęła swoją działalność Akademia Techniczna, która powstała po długotrwałych zabiegach i staraniach galicyjskiego Sejmu Krajowego we Lwowie. A jednak matka polskich politechnik (jak nazywali ją autorzy Księgi Jubileuszowej 50-lecia Politechniki Wrocławskiej) miała swój rodowód o 28 lat wcześniej. Dokładne badania dokumentów z tego okresu prowadzone przez 6 lat we Lwowie i Wiedniu pozwoliły stwierdzić, że za datę powstania Politechniki Lwowskiej można uznać 7 marca 1816 r. W tym dniu Cesarz Austrii Franciszek I swoim cesarskim dekretem zatwierdził decyzję o utworzeniu we Lwowie Cesarsko-Królewskie... więcej»

2017-1

zeszyt-4950-wiadomosci-elektrotechniczne-2017-1.html

 
W numerze m.in.:
Nowe obowiązki producentów kabli i przewodów dla budownictwa DOI:10.15199/74.2017.1.4
(Janusz Nowastowski)

Polska Izba Gospodarcza Elektrotechniki prowadzi prace nad wprowadzeniem do polskiego prawa wymogów europejskiego rozporządzenia CPR (Construction Products Regulation) o materiałach budowlanych w zakresie kabli elektrycznych. Rozporządzenie zostało wprowadzone w lipcu 2013 r. w miejsce CPD, co miało na celu zapewnienie rzetelnej informacji o wyrobach budowlanych pod względem ich właściwości użytkowych. Osiągnięciu tego celu miało służyć zastosowanie wspólnego języka technicznego, tj. zaproponowanie jednolitych metod oceny właściwości wyrobów budowlanych.on być stosowany przez: - producentów wystawiających deklaracje właściwości użytkowych ich wyrobów, - władze państw członkowskich UE określające wymagania dla takich wyrobów (data graniczna 1 lipca 2017 r.), - użytkowników (projektantów, inżynierów, konstruktorów itd.), wybierających najbardziej odpowiednie wyroby dla przewidzianych zastosowań w obiektach budowlanych. Producenci kabli i przewodów elektrycznych mogą się znaleźć niebawem w sporych kłopotach. Przewody elektroinstalacyjne jako elementy budynków i budowli stały się od niedawna materiałami budowlanymi. Dotychczas były wyłącznie produktami elektrotechnicznymi podlegającymi zasadom bezpieczeństwa produktu w ramach dyrektywy LVD (niskonapięciowa) i regułom oznaczania przez producenta znakiem CE. Nowe obowiązki dla producentów (w tym importerów i dystrybutorów) to: - przygotowan... więcej»

IV Seminarium Techniczne "Aktualności w elektroenergetyce - 2016" (Justyna Bojarczyk)
W MCSM w Toruniu 3 listopada 2016 r. odbyło się IV Seminarium Techniczne "Aktualności w elektroenergetyce - 2016", zorganizowane przez Koło Oddziału Toruńskiego SEP przy ENERGA- -OPERATOR Oddział w Toruniu. Kontynuując zeszłoroczną edycję, w tym roku omawiano zagadnienia związane z wysokim i średnim napięciem (transformatory WN/SN, strona wtórna/SN stacji ... więcej»

Posiedzenie Komitetu IEC TC 81 Międzynarodowej Komisji Elektrotechnicznej na Politechnice Rzeszowskiej (Grzegorz Masłowski)
Na Wydziale Elektrotechniki i Informatyki Politechniki Rzeszowskiej odbyło się w dniach 24-28 października 2016 r. posiedzenie plenarne Międzynarodowej Komisji Elektrotechnicznej (IEC) - organizacji pozarządowej z siedzibą w Genewie, która została powołana do życia w 1906 r. - równo 110 lat temu. Ostatnie tego typu posiedzenie plenarne odbyło się w 2013 r. w Sapporo. Głównym celem IEC jest krzewien... więcej»

Analiza wybranych zagadnień związanych z modernizacją sieci dystrybucyjnej 110 kV DOI:10.15199/74.2017.1.3
(Jacek Plachetka)

Jedną z częstych przyczyn modernizacji/przebudowy sieci dystrybucyjnych (stacje, linie) jest przyłączanie nowych źródeł wytwarzania. Prawie zawsze w takiej sytuacji, zachodzi potrzeba modernizacji istniejących powiązań pomiędzy modernizowanymi, bądź nowo budowanymi stacjami elektroenergetycznymi na wyodrębnionym fragmencie sieci. Projektowanie nowych linii wiąże się z koniecznością przeanalizowania wielu zagadnień, szczególnie mających duży wpływ na obciążalność prądową długotrwałą oraz ochronę przeciwporażeniową.Taka analiza obejmuje m.in.: - rozeznanie konfiguracji połączeń układów zasilających stacje, - obliczenia zwarciowe, - dobór linii kablowej 110 kV, - wpływ przepustów rurowych na obciążalność długotrwałą kabla 110 kV, - rozpatrzenie sposobu ułożenia kabli w ziemi oraz uziemienia żył powrotnych, - dobór kabla ECC, - dobór ograniczników przepięć. Analizy prowadzono w najniekorzystniejszych warunkach układu sieciowego, tzn. dla największego obciążenia sieci elektroenergetycznej oraz największych co do wartości prądów zwarciowych mogących wystąpić na danym fragmencie sieci. Konfiguracje połączeń układu sieciowego Układ powiązania rozdzielni 110 kV stacji 110/20/6 kV "A" z siecią analizowanego obszaru Na przedpolu stacji elektroenergetycznej 110/20/6 kV "A" przebiega napowietrzna linia 110 kV, której relacje: stacja "A1" - sta-cja "A" oraz stacja "A" - stacja "A2" są obecnie, od strony północnej wprowadzone do ww. stacji. Ze względu na przyłączenie farmy wiatrowej planuje się przebudowę istniejących relacji celem poprawy struktury sieci wysokiego napięcia, czyli m.in. zapewnienia długoletniej, bezawaryjnej pracy oraz prowadzenia okresowych przeglądów bez potrzeby wyłączania stacji. Zgodnie z założeniami operatora systemu dystrybucyjnego (OSD) punktem przyłączenia farmy wiatrowej będą szyny zbiorcze rozdzielni 110 kV stacji 110/20/6 kV "A": ● plan przebudowy istniejącego układu zasilania stacji elektroenerg... więcej»

IX Lubelskie Targi Energetyczne ENERGETICS 2016 (Krzysztof Woliński)
W Centrum Targowo-Wystawienniczym Targów Lubelskich na terenie Parku Ludowego odbyły się w dniach od 15 do 17 listopada 2016 r. Targi Energetyczne ENERGETICS oraz Targi Technologii Szerokopasmowych INFOSTRADA. Swoje wyroby prezentowało prawie 200 wystawców polskich oraz z: Hiszpanii, Niemiec, Ukrainy, Łotwy, Chin i Stanów Zjednoczonych. Głównym partnerem Targów było PG... więcej»

Redakcja:
ul. Ratuszowa 11, pok. 739
03-450 Warszawa
tel.: (22) 619 43 60, (22) 818 95 30
faks: (22) 619 43 60
e-mail: red.we@sigma-not.pl
www: http://wiadomoscielektrotechniczne.pl/

Czasopisma Wydawnictwa SIGMA-NOT można zaprenumerować w jednym z następujących wariantów: 

· Prenumerata roczna, półroczna i kwartalna czasopism w wersji papierowej,

· Prenumerata roczna w wersji PLUS (wersja papierowa i dostęp do Portalu Informacji Technicznej www.sigma-not.pl w ramach zaprenumerowanego tytułu),

· Prenumerata ulgowa – z rabatem wg cennika (przysługuje osobom fizycznym, należącym do stowarzyszeń naukowo-technicznych oraz studentom i uczniom szkół zawodowych),

· Prenumerata ciągła w wersji PLUS – z 10% rabatem na każdy zaprenumerowany tytuł uzyskiwanym po podpisaniu umowy z Wydawnictwem SIGMA-NOT, przedłużanej automatycznie z roku na rok aż do momentu złożenia rezygnacji,

· Prenumerata zagraniczna – wysyłka czasopisma za granicę za dopłatą 100% do ceny prenumeraty krajowej.

 

Cennik prenumeraty 30 tytułów Wydawnictwa SIGMA-NOT (2015 rok)

 

Prenumeratę można zamówić bezpośrednio w Zakładzie Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT:

telefonicznie: (22) 840 30 86 lub 840 35 89 lub faksem: (22) 891 13 74, 840 35 89, 840 59 49

mailem: prenumerata@sigma-not.pl lub na stronie: www.sigma-not.pl

listownie: Zakład Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT Sp. z o.o., ul. Ku Wiśle 7, 00-707 Warszawa

oraz dokonując wpłaty na konto Wydawnictwa SIGMA-NOT Sp. z o.o.:
ul. Ratuszowa 11, 00-950 Warszawa, skr. poczt. 1004,
nr konta 24 1020 1026 0000 1002 0250 0577

 

Ogólne warunki prenumeraty czasopism fachowych Wydawnictwa SIGMA-NOT

 

Prenumeratorzy, którzy mają wykupioną prenumeratę u innego kolportera, mogą dokupić dostęp do Portalu w cenie 90 zł (netto) na rok, po przedstawieniu dowodu wpłaty na prenumeratę. Należy go przesłać do Zakładu Kolportażu wraz z zamówieniem na dostęp do Portalu Informacji Technicznej: mailem: kolportaz@sigma-not.pl lub faksem 22 891 13 74 

 

Informacja

Jeżeli zamawiana prenumerata, obejmuje numery na przełomie roku 2015/2016, to otrzymają Państwo dwie faktury. Jedna faktura na numery z 2015 roku, natomiast druga na numery z 2016 roku wg cennika na 2015 rok.

Formularze zamówienia na prenumeratę czasopism Wydawnictwa SIGMA-NOT dostępne są  na stronach poszczególnych tytułów, a formularz zbiorczy (umożliwiający zaprenumerowanie od razu kilku tytułów) – po kliknięciu w pole poniżej. 

·  FORMULARZ ZAMÓWIENIA - CZASOPISMA WYDAWNICTWA SIGMA-NOT

 

Prenumerata ciągła

Ta oferta, wprowadzona została z myślą o Państwa wygodzie, to tak zwana Prenumerata ciągła w wersji PLUS. Państwo zamawiacie nasze czasopisma tylko raz, a prenumerata przedłużana jest przez nas automatycznie z roku na rok, aż do momentu złożenia przez Państwa rezygnacji. Korzystając z tej oferty, nie musicie Państwo pamiętać pod koniec każdego roku o odnowieniu prenumeraty na rok następny, a ponadto Wydawnictwo SIGMA-NOT udzieli Państwu 10% bonifikaty na prenumerowane tytuły oraz na dostęp do Portalu Informacji Technicznej.

· FORMULARZ ZAMÓWIENIA Prenumeraty Ciągłej (plik .pdf)

 

Po jego wydrukowaniu, wypełnieniu i podpisaniu prosimy o przesłanie umowy (w dwóch egzemplarzach), do Zakładu Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT, ul. Ku Wiśle 7, 00-707 Warszawa.

 

Czasopisma innych wydawców można zaprenumerować w Zakładzie Kolportażu Wydawnictwa SIGMA-NOT w wariantach

· prenumerata roczna w wersji papierowej,

· prenumerata ulgowa – z rabatem wg cennika (przysługuje osobom fizycznym, należącym do stowarzyszeń naukowo-technicznych oraz studentom i uczniom szkół zawodowych.

· FORMULARZ ZAMÓWIENIA - CZASOPISMA INNYCH WYDAWCÓW

Wydawnictwo SIGMA-NOT proponuje Państwu usługi w zakresie publikacji reklam, ogłoszeń lub artykułów sponsorowanych na łamach wszystkich wydawanych przez siebie czasopism. Nie ograniczamy jednak naszych usług do jedynie papierowej formy. Oferujemy Państwu również możliwość emisji na naszym Portalu Informacji Technicznej www.sigma-not.pl oraz stronach redakcyjnych poszczególnych tytułów. Służymy pomocą edytorską przy tworzeniu materiałów promocyjnych.

Pozostajemy do Państwa dyspozycji i chętnie odpowiemy na wszystkie pytania.

KONTAKT:

Dział Reklamy i Marketingu
ul. Ratuszowa 11
00-950 Warszawa skr. poczt. 1004
tel./faks: 22 827 43 65 
e-mail: reklama@sigma-not.pl

Pliki do pobrania:

Druk zamówienia wraz z warunkami zamieszczania reklam.

Cennik ogłoszeń i reklam kolorowych oraz czarno-białych w czasopismach Wydawnictwa

Cennik e-reklam na stronach Portalu Informacji Technicznej

Warunki techniczne umieszczania e-reklamy na stronach Portalu Informacji Technicznej

Wydawnictwo SIGMA-NOT, należące do Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych - Naczelnej Organizacji Technicznej, to największy polski wydawca prasy fachowej o ukierunkowaniu technicznym. Jako zorganizowana oficyna działa od 1949 r., a najstarszy wydawany tytuł - „Przegląd Techniczny” - liczy sobie 150 lat.

W portfolio Wydawnictwa SIGMA-NOT znajdują się obecnie 32 unikalne tytuły prasy fachowej. Czasopisma te działają na wielu płaszczyznach i są skierowane do wszystkich zainteresowanych tematami naukowo-technicznymi zarówno zawodowo, jak i czysto hobbystycznie, poszerzając ich kulturę techniczną. Czyta je miesięcznie ponad 200 tys. osób, które mogą w nich odnaleźć interesujące ich artykuły o nowinkach technicznych, najświeższych osiągnięciach naukowych, popularnych problemach w danej dziedzinie, a także analizy rynku, komentarze do bieżących wydarzeń gospodarczych oraz relacje z imprez i konferencji naukowo-technicznych.

Ofertę Wydawnictwa poszerzają publikacje książkowe; obecnie w sprzedaży jest pozycja książkowa „22 zadania służby BHP – standardy działania” autorstwa Lesława Zielińskiego oraz "ADR, REACH, CLP Niebezpieczne Chemikalia Poradnik" Bolesława Hancyka.

Poza czasopismami i książkami, nieprzerwanie od 1952 r. SIGMA-NOT wydaje również „Terminarz Technika” – wygodny kalendarz, zawierający - poza kalendarium - podstawowe informacje techniczne, świetnie znany już trzem pokoleniom polskich inżynierów.

Wszystkie artykuły opublikowane w czasopismach SIGMA-NOT począwszy od 2004 roku dostępne są także w wersji elektronicznej na Portalu Informacji Technicznej www.sigma-not.pl, który przeglądają Państwo w tej chwili. Każdy artykuł można kupić poprzez sms, e-płatności, lub posługując się tradycyjnym przelewem, a także w ramach dostępu do „Wirtualnej Czytelni”. Prenumeratorzy czasopism w wersji PLUS mogą korzystać za pośrednictwem „Wirtualnej Czytelni” z bazy artykułów zaprenumerowanego tytułu bez ograniczeń.

Wydawnictwo SIGMA-NOT ma w swoich strukturach Drukarnię oraz Zakład Kolportażu, które świadczą także usługi klientom zewnętrznym.

Zapraszamy do lektury i współpracy!

Wydawnictwo Czasopism i Książek Technicznych SIGMA-NOT Sp. z o.o.
ul. Ratuszowa 11 tel.: 22 818 09 18, 22 818 98 32
00-950 Warszawa, skr. poczt. 1004 e-mail: sekretariat@sigma-not.pl

Kontakt w sprawie zakupów internetowych - tel. 601318457, sigmanot@gmail.com

NIP: 524-030-35-01
Numer KRS: 0000069968
REGON: 001408973
Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy XIII Wydział Gospodarczy
Numer konta bankowego: Bank PKO BP 86 1020 1042 0000 8102 0010 2582
Numer konta bankowego dla prenumeraty: Bank PKO BP 24 1020 1026 0000 1002 0250 0577